Taşıyıcı Sistemi Karma Olan Yapıların Kapasite Tasarımı

Abstract

Yapılan tez çalışmasında, genel olarak kapasite tasarımı açıklanmış ve taşıyıcı sistemi karma olan yapıların kapasite tasarımı ayrıntılı olarak incelenmiştir. Karma sistemler, taşıyıcı sistemi çerçeve ve perdelerin teşkil ettikleri yapılardır. Kapasite tasarımı, süneklik kavramını kullanarak yapıların depreme göre tasarımını amaçlayan bir yöntemdir. Bu tasarım yöntemi, yapıların her şiddetteki depremde ayakta kalmasını hedefler. Deprem etkisinde, sistem elemanlarının taşıma gücü tükenmesi ile göçmesi ve bundan kaynaklanabilecek yapının tüm veya kısmi olarak çökmesini engellemek için kritik noktalar tasarım aşamasında tayin edilir. Bu noktalardan uygun olanlar potansiyel plastik mafsal olarak seçilir. Plastik mafsallar deprem etkisiyle zorlanarak plastik hareket yaparlar. Bu kesitler uygun donatı ile plastik dönme yapabilecek şekilde tasarlanır ve yapıya gelen enerji bu noktalarda sönümlendirilir. Bu noktalar ani göçme durumunu engellemek için kesme dayanımı yönünden elastik davranış gösterecek şekilde detaylandırılır. Plastik mafsalların, kiriş uçlarında ve kolonlar ile perdelerin bina yüksekliğinin alt ve üst uçlarında oluşması istenir. Ara katların kolon ve perdelerinde mafsal oluşması engellenir. Yapıda plastik mafsallar plastik davranış yaparak deprem enerjisini sönümlendirir ve deprem sonrası yapı ayakta kalır. Deprem ile oluşacak hasarlar, tasarımda göz önüne alınan depremlerinin çoğu için onarılabilir seviyede olur.

In thesis, the capacity design method is described generally and the capacity design of dual systems is studied as detailed. The dual systems contain frames and structural walls. The capacity design is a method which purpose to design the buildings against earthquake forces. This method aims that the building doesn’t collapse in all situations. To prevent that can be full or partial collapsing of buildings result from failuring the system component due to exceeding the range of strength, the critic points are selected as potantial plastic hinges. It requires the hinges is show elastic behaviour for shear strength. Exceeding shear strength causes sudden failure which a state must be avoided. The places of plastic hinges is selected in both end of the beams and at roof in upper end and at first level in lower end for the columns and the walls. At middle levels it doesn’t allow to develop the plastic hinges at the columns and the walls. The damages which result from average design earthqukes will be repairable level.