<link rel="stylesheet" href="styles.cf390c6bfbe7555f.css">



Welcome to the Polen - ITU Academic Archive


Polen stores all academic resources—such as books, articles, theses, papers, reports, and research data—directly or indirectly published by the academic and administrative staff and students of Istanbul Technical University in a digital environment in accordance with international standards. It facilitates monitoring the university’s academic performance, ensures the long-term preservation of resources, and provides open access to publications in compliance with copyright regulations to enhance their impact.

The ITU Open Access System provides access to scientific and artistic works—such as books, articles, theses, encyclopedias, and artworks—produced by our faculty members and students in accordance with international standards and intellectual property rights.


Supported by @SelenSoft Yazılım









No PovertyZero HungerGood Health and Well-beingQuality EducationGender EqualityClean Water and SanitationAffordable and Clean EnergyDecent Work and Economic GrowthIndustry, Innovation and InfrastructureReduced InequalitiesSustainable Cities and CommunitiesResponsible Consumption and ProductionClimate ActionLife Below WaterLife on LandPeace, Justice and Strong InstitutionsPartnerships for the GoalsAll SDG


Communities in DSpace

Select a community to browse its collections.

Now showing 1 - 5 of 6

Recent Submissions

  • Item type:Item, Access status: Open Access ,
    Eksenel kuvvete maruz hareketli bandların enine serbest titreşimleri
    (Fen Bilimleri Enstitüsü, 1990-06-18) Gerdemeli, İsmail; Öztepe, Hamit; 014311; Makina Mühendisliği
    Transport bandlarında artan hızlarla birlikte doğan dinamik etkilerin bandın çalışması Üzerinde nasıl sonuçlar doğuracağı merak konusu olmuştur. Bu çalışma bu nedenle ele alınmış, yatay doğrultuda hareketli, eksenel kuvvete maruz, eğilme rijitliği olan bir bandın enine serbest titreşimlerinin teorik araştırması yapılmıştır. Birinci bölümde, konuyla ilgili çalışmalar tanıtılmış kısaca içerikleri ve elde edilen sonuçlar hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölüm, titreşim hareketinin diferansiyel denkleminin kurulmasına ve çözümünde uygulanan yöntemin tanıtılmasına ayrılmıştır. Titreşim hareketinin denklemi, 4`üncü mertebeden kısmi türevli lineer bir diferansiyel denklem olarak elde edilmiştir. üçüncü bölümde, hareketin dördüncü mertebe diferansiyel denklemi, sonlu fark eşitlikleri cinsinden yazılmıştır. Bunun sonucunda, hareket denklemi, bir lineer denklem sistemine dönüşmüştür. Homojen olan bu denklemler, sınır şartlarının da uygulanmasıyla bir öz değer problemi şekline dönüşmüştür. Dördüncü bölümde, frekans katsayılarının hesaplanmasında kullanılan bilgisayar programı tanıtılmıştır. Beşinci bölümde, katsayılar matrisi, bilgisayar programıyla çözülerek doğal frekanslar elde edilmiştir. 60, 80, İOO adet düğüm noktası için çözülen katsayılar matrisinden elde edilen doğal frekanslar arasında ekstrapolasyon uygulanarak, kesin çözümlere çok yakın frekans değerleri bulunmuştur. Elde edilen frekans değerleri, ana programda yerine konularak bulunan lineer denklem sistemine, Gauss-Jordan metodu uygulanarak, o frekansa karşı gelen mod değerleri elde edilmiştir. Altıncı böl Umde, kritik hızlarının araştırılmasına yer verilmiştir. Kritik hızlar doğal frekansların kaybolduğu band hızları olarak tanımlanmış, bu hızlarda kararsız titreşimlerin ortaya çıktığı saptanmıştır. Kritik hızlar değişik gergi kuvvetlerinde ve muhtelif harmonikler için ayrı ayrı hesaplanmıştır. Sonuç bölümünde bazı önemli noktalar ve elde edilen önemli sonuçlar özetlenmiştir. EK Al de, frekans tablolarının elde edilmesini sağlayan Fortran dilinde hazırlanmış ana ve alt programlar verilmiştir.
  • Item type:Item, Access status: Open Access ,
    Üretim parametrelerinin, silisyum tek kristalinin özellikleri üzerine etkisi
    (Fen Bilimleri Enstitüsü, 1990-03-23) Karaca, Haldun Şahin; Anık, Selahaddin; 014315; Makina Mühendisliği
    Elektronik endüstrisinde, entegre devre ve güneş pili üretiminde, yarı iletken taban malzemesi olarak kullanılan silisyum tek kristallerinin üretim parametreleri elde edilen kristal özelliklerini değiştirmekte ve bu özellikler ise direk olarak entegre devrelerin kullanıldığı cihazları ve güneş pili verimlerini önemli ölçüde etkilemektedir. Cihaz üretiminde kullanılacak olan silisyum tek kristalinin dislokasyonsuz olması, içerisindeki doping elementinin homojen olarak dağılması ve değişken olmayan özdirenç değerleri ne sahip olması arzu edilmektedir. Yapılan çalışmada, sıvıdan kristal büyütme metodlarından özellikle yarı iletken teknolojisinde büyük çaplarda kristal elde etmek için kullanılan Czochra'lski [1] yöntemi seçilmiş ve yapılan kristal büyütme deneyleri sonucu elde edilen kristaller üzerinde yapılan incelemelerde, silisyum tek kristalinin büyüme şartları, tek kristallikten çok kristalli hale ge çiş şartları bulunmuştur. üretim parametrelerinin kristal özeliklerine olan tesirlerini incelemek üzere, kesilen kristaller üzerinde radyal ve eksenel doğrultuda dislokasyon yoğunluğu ve özdirenç ölçümleri yapılmıştır. Genel olarak tek kristal elde edebilmek için çekme hızı ve empürite konsantrasyonu belirli değerlerin üzerine çıkamamakta ve düşük empüriteye sahip sıvıdan daha yüksek hızda kristal büyütülebilmektedir. Dislokasyon yoğunluklarının incelenmesinde, kristal merkezinde daha az dislokasyona rastlanırken cidarlara doğru gidildikçe dislokasyon yoğunluklarının arttığı görülmüştür. Büyütülen kristallerde homojen öz direnç değişimini sağlayan büyütme parametreleri bulunmuş ve günümüzde entegre devre üretiminde kullanılan dislokasyonsuz ve homojen özdirenç değişimine sahip silisyum tek kristallerinin üretimi için gerekli koşullar ortaya konulmuştur.
  • Item type:Item, Access status: Open Access ,
    Energy efficient base station deployment in ris-assisted next-generation hetnets
    (ITU Graduate School, 2026) Ardanuç, Mine; Durak Ata, Lütfiye; 708192010; Applied Informatics
    This thesis focuses on the modeling, performance evaluation, and optimization of next-generation wireless communication systems by combining stochastic geometry (SG) models, reconfigurable intelligent surfaces (RIS), reinforcement learning (RL), and integrated sensing and communication (ISAC). Given existing ultra-dense wireless networks, high-level energy-efficiency requirements and the need for robust communication, this project aims to develop analytically practical and realistic schemes that consist of spatial dependencies, environmental control, and functional performance limitations for beyond-5G networks. The first part of the thesis deals with spatially realistic modeling of heterogeneous cellular networks (HetNets). Traditional performance studies normally use the Poisson point process (PPP) as it is mathematically tractable. However, the PPP systems model does not accurately capture the reality of network-based BS deployment, where spatial interactions, in terms of repulsion and exclusion zones, exist due to interference management and network planning problems. To overcome these limits, this thesis proposes hard-core point processes (HCPPs) in modeling intra-tier repulsion among macro base stations (BSs) and Poisson hole process (PHP) in modeling inter-tier relationships between macro and small-cell BSs. By combining these steps, hybrid deployment models are formulated that more accurately reflect real-world HetNet configurations. By assuming an approximate signal-to-interference ratio analysis derived from PPP (ASAPPP), we can obtain performance metrics, including coverage probability, area spectral efficiency (ASE), and network energy efficiency (EE). These results are confirmed by extensive Monte Carlo simulations, which show that repulsion effect models significantly reduce interference and improve ASE and EE compared to traditional PPP-based models. These results indicate that it is necessary to unite spatial dependencies at the system level for network modeling, which reflects the real-life scenario conditions and guarantees reliable performance evaluation and energy efficiency-based design prediction in modeling networks. The thesis further investigates, in detail, based on the SG model study, how the application of RIS can enhance wireless communication outcomes. With an approach of programmable operation and intelligent reflecting of incoming signals, RIS technology provides control in the wireless propagation environment, which enhances coverage, lowers the interference, and maintains low energy consumption with regards to wireless and intelligent communication. Hence, our research tests RIS-assisted cellular networks by directly calculating the spatial correlation of BSs and RISs spatial data using cluster-based point processes under various user-density assumptions. In fact, considering realistic fading scenarios, the effect of RIS deployment on coverage probability, sum-rate, and EE metrics are compared. The study implies that RIS-assisted transmission makes much positive impact on network performance. By strategically locating the RIS units, the signal quality is greatly improved for the users, and the interference is properly handled. The efficiency of RISs largely depends on their phase shifts, notwithstanding their substantial improvement in performance. Conventional optimization methods often require accurate channel state information (CSI) for calculation and are computationally intensive, which prevents their application in a dynamic environment. To relieve these challenges, this thesis proposes reinforcement learning-based optimization by configuring the RIS phases and avoiding explicit CSI, which is a common requirement or time-consuming process to reach a specified stage, including complex analytical procedures. When direct connections between existing BS and user hardware are severely degraded by local blockage or high inter-cell interference, the path detected by the RIS is important to the transmission success. The RIS controller learns by interacting with the wireless environment and using a SINR-based reward system to determine how to set up appropriate phase conditions that optimize communication. Simulation results demonstrate that this proposed learning strategy is always superior to random configurations as well as to conventional BS-only transmissions in SINR values, data rates, and capacity. Also, it is shown that the RL-based RIS configuration is superior to the randomly configured phase-shift results. Another part explores how RIS helps resilient communications in post-disaster cases through the use of ISAC sensor technology. In those circumstances where standard small-cell infrastructures might collapse or face a lack of line-of-sight communication, a mobile RIS that can be on a vehicle, supports downlink signaling to the users who are gathered as clusters in the disaster environment. Since a traditional serving BS fails to sense, in cases that do not use a line-of-sight, user clustering positions are expected via another ISAC-enabled BS. In this thesis, we develop a joint optimization framework that estimates cluster locations, orientations, and phase configurations for RIS, using ISAC-derived methods. These are localized solutions based on geometrical constraints and bisector for initialization, ensuring efficient deployment setups that are physically meaningful within operational parameters. Performance evaluations include user distributions such as single-hotspot, multi-hotspot, and uniform to compare sum-rate performance. Furthermore, evaluations of sensing errors demonstrate a significant drop in achievable sum-rate with increasing localization uncertainty. It is shown that the received signal is dependent on the accuracy of the sensing, and the decision of placement orientation only depends on externally supplied cluster information, directly affecting communication efficiency strongly. Our proposed set of algorithms demonstrates that mobile RIS, when supplemented with ISAC-enhanced sensing, provides a practical, flexible strategy for emergency response communications during disaster recovery scenarios. Finally, this thesis builds a coordinated analytical simulation-driven paradigm towards designing optimized energy-efficient resilient wireless networks and the potential for future development beyond 5G for adaptivity in high-interference mission-critical dense environments. The studies in the thesis give directions that pave the way for future research aimed at dynamic mobility collaborative multi-RIS deployments with learning architectures, to effectively bridge the gap of sensing communication capabilities that can be applied for 6G communications environment in the future.
  • Item type:Item, Access status: Open Access ,
    Dişli çarklarda yenme olayının yağlama bakımından incelenmesi
    (Fen Bilimleri Enstitüsü, 1990-06-28) Paygane, Gholamhassan; Akkurt, Mustafa; 014316; Makina Mühendisliği
    Bu çalışmada, dişli çarkların yüksek yük ve hızlar da çalışmalarını engelleyen yenme olayı yağlama bakımın dan teorik ve deneysel olarak incelenmiştir. Buna göre 1. Bölümde yenme ile ilgili günümüzde elesto hidrodinamik C EHD) teorisi; sıcaklık teorisi ve yenme yükü teorisi olmak üzere üç teorinin mevcut olduğu gösterilmiş ve tezde esasen bu teorilerden hangisinin geçerli olduğu araştırılmıştır. Bu amaca uygun olarak 2. Bölümde yenme olayının Fiziksel esası açıklanmış ve literatür taraması yapılmış tır. 3. Bölümde yenmeyi etkileyen profillerin teğetsel hızları, toplam hızları; Kayma hızları ve izafi kayma hızları gibi kinematik ve Hertz basınçları gibi dinamik faktörleri analizi yapılmıştır. 4. Bölümde dişli çarkların yağlama teorisinin esasını oluşturan yağın fiziko-kimyasal etkisi, EHD teorisi; ani sıcaklık, ortalama sıcaklık ve integral sıcaklık gibi çeşitleri bulunan sıcaklık teorisi, sürtünme katsayısı ve yüzey pürüzlülük gibi olayların ve teorilerin analizi ve sentezi yapılmış ve bu analiz ve sentezden tez amacına uygun sonuçlar elde edilmiştir. S. Bölümde deney çalışmaları hakkında bilgi verilmiş, deney tertibatı tanıtılmış, deneyde kullanılan dişli çarkların geometrik faktörleri ve yağların özellikleri verilmiş, yük kademeleri, hız kademeleri yenmenin tayini ve deney yöntemi hakkında ayrıntılı bilgiler verilmiştir. Aynı bölümde yenme yükü ve çalışma sıcaklığından oluşan deney sonuçları çevresel hıza bağlı olarak tablo ve diyagram halinde verilmiş ve bu sonuçların incelenmesinden pratik bakımından çok önemli neticeler ortaya konulmuştur. 6. Bölümde deney sonuçlarının irdelenmesi yapılmış ve buradan EHD yağlamada kritik yağ tabakasının kalınlığını tayin etmek için en uygun kriter aritmetik ortalamaların "kare kök" ü olduğu pürüzlüğün elastik şekil değiştirmelerinden dolayı çalışma sırasında kritik yağ taba kasının kalınlığı sabit kalmadığı dolayısıyla teorik olarak h < h. olduğu halde gerçekten h > h, olduğu o kr ^ ^ o kr a sonucuna varılmıştır. Tez sonuçlarının açıklandığı 7. Bölümde, tezde incelenen tüm konularla ilgili sonuçlar verilmiş ve bilhassa EHD ve sıcaklık teorilerinin hangisi geçerli olduğu sorusuna gelince : h > 1. 5h olduğu durumda tamamen hidrodinamik teorisi 1. S h. > h > O. 6h, olduğu kr o kr 3 durumda EHD ve sıcaklık ; h < O. 6 h, olduğu durumda sıcaklık teorisi geçerli olduğu sonucuna varılmıştır.
  • Item type:Item, Access status: Open Access ,
    Değişken kalınlıklı halka plakların statik ve dinamik stabilitesi
    (Fen Bilimleri Enstitüsü, 1990-03-23) Mermertaş, Vahid; Belek, H. Temel; 014317; Makina Mühendisliği
    Bu çalışmada değişken kalınlıklı halka plakların, radyal doğrultuda etkiyen uniform düzlem içi yükler altında, statik ve dinamik stabilitesi incelenmiştir. Bu 3maçla sonlu elemanlar metodu kullanılmıştır. Plağın sonlu eleman modeli kurulurken dairesel simetri özelliği dikkâte alınmış ve plağın sektör tipi eşparametrik elemanlardan oluşan, daire dilimi şeklindeki simetrik bir parçası modellenerek dalga yayılım tekniği ile plağın bütünü için analiz gerçekleştirilmiştir. Bu yaklaşım bilgisayar kullanımında gerek en az düzeyde hafıza gereksinimi göstermesi, gerekse hızlı sonuç alınması bakımından önemli üstünlüklere sahiptir. Eleman kalın ve ince plaklar için kullanıma uygundur. Halka plağın kalınlığı, yarıçap doğrultusunda h=hm3X(r/r0)+5 bağıntısına göre dış kenara doğru kalınlığı artarak veya h=hmax(r/ri)-*' bağıntısına göre kalınlığı azalarak değişmektedir. Yapılan çalışmada değişken kalınlıklı halka plakların statik stabilitesi incelenirken, kalınlık değişi miride ki bu iki farklı durumun, katsayısı ndaki artışın, sınır şartlarının ve delik büyüklüğünün, kritik burkulma yüküne ve burkulma modlarına etkisi araştırılmıştır. Dinamik stabilite analizinde bu faktörlerin ve sabit yükün dinamik kararsızlık bölgelerine etkisi incelenmiştir. Kullanılan modelin doğruluğunun kanıtlanabilmesi için elemanın geometrisi değiştirilerek kalınlığı lineer olarak değişen halka plakların serbest titreşimleri ve statik stabilitesi ile ilgili elde edilen sonuçlar, diğer araştırmacıların çalışmalarıyla mukayese edilmiş ve bulunan değerlerin birbirine yakın olduğu görülmüştür. Geliştirilen bilgisayar programıyla karmaşık kalınlık geometrisine sahip dairesel plakların statik ve dinamik stabilite karakteristiklerini incelemek mümkündür.