Mevcut 25 Katlı Betonarme Bir Yapının Deprem Performansının İncelenmesi

Abstract

İstanbul da yüksek yapılara artan bir talep söz konusudur. Yüksek yapıların özel yapılar olması sebebi ile tasarımları için farklı bir yönetmelik gerektirmektedir. Bunun örneği çokça yüksek yapıya sahip Amerika Birleşik Devlet lerinde görülmektedir. İstanbul Yüksek Binalar Deprem Yönetmeliği nin yürürlükte olmamasının, yapı performansı ve emniyeti üzerine etkisi henüz bilinmemektedir. Bu tez çalışması için İstanbul da bulunan 25 katlı, yüksekliği yaklaşık 100m olan bir yapı seçilmiştir. Amaç, İstanbul da sayısı 2236 olduğu düşünülen yüksekliği 35-100m arasındaki yapıların İstanbul daki olası bir depremde performansı ve emniyeti hakkında fikir sahibi olmaktır. Yapının performansını gerçeğe en yakın şekilde belirlemek amacıyla, yapı elemanlarının doğrusal olmayan davranışlarını modellemek için ATC72 yönetmeliğindeki tavsiyeler dikkate alınmıştır. İstanbul da olabilecek deprem büyüklüğüne ve yapının fay hattına mesafesine uygun olarak seçilen ve ölçeklendirilen kuvvetli yer hareketi kayıtları ile farklı yazılımlar kullanılarak, SAP2000 ve Perform3D, zaman tanım alanında doğrusal olmayan analiz verilerinden elde edilen plastik deformasyon değerlerine göre yapı elemanlarının hasar durumları ve yapı performansı belirlenmiştir. Analizler sonucunda, kolon ve kiriş elemanlar hedeflenen performans düzeyini sağlasa da yapıdaki bazı perdelerin kesme güvenliğini sağlamadığı görülmüştür. Bu çalışma İstanbul da yapılacak yüksek binaların tasarımı ve emniyeti için mutlaka yürürlükte bir yönetmelik olması gerektiği fikrini desteklemektedir.

There s a rising demand on high rise buildings in Istanbul. Tall buildings are special buildings which require specific design codes. Examples of these special design codes can be found in USA. Istanbul High Rise Buildings Earthquake Code (IHRBEC) is not operative yet. Effects of this situation on the performance and safety of tall buildings is unknown. For this work, a tall buildings with 25 floors and 100m high is chosen to reflect the performance of buildings with height ranging 35-100m which there are thought to be 2236 of this type of buildings in Istanbul. Advises of ATC72 code is taken in consideration to achieve a realistic model and realistic performance assesment. Strong motion records are chosen regarding the possible earthquake magnitude and distance of the building to fault trace in Marmara sea. Using two different softwares, SAP2000 and Perform3D, nonlinear time history analyses are carried on. With the data obtained from analyses, damage levels of structural components are defined due to plastic deformations occuring at plastic hinges. Even though beam and column type structural elements are achieving the performance goals, some of the shear walls are being affected by higher shear forces than their nominal shear strength. This work supports the idea that Istanbul requires an operative tall building design code for guidance to engineers and safety of the city.