Konutta Değişim: Mekânsal Ve Estetik Kalitenin İzmir Örneği Üzerinde İncelenmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı günümüz şartlarında yaşam koşullarındaki değişimin konut alanına yansımasını ve bunun mekânsal ve estetik kalite açısından değerlendirilmesini İzmir’den farklı üretim biçimlerine (devlet-devlet+özel sektör-özel sektör) ait örnek projeler (TOKİ, Soyak, Yüksek Vadi toplu konut uygulamaları) üzerinden inceleyerek ortaya koymaktır. Değişen zaman koşulları ile birlikte, öncelikle hızlı nüfus artışı ve göç gibi nedenlerle büyük şehirlerde yoğun bir “konut sorunu” ortaya çıkmıştır. Bu sorunu sayısal açıdan gidermek, ihtiyacı olan kişilere konut sağlamak adına farklı kurum ve kuruluşlar konut üretimine destek sağlamak üzere yoğunluklu olarak toplu konut üretimine başlamıştır. Bu hızlı ve çok sayıda konut üretiminin de günümüzde nicelik sorununun oluşmasında etkili olduğu görülmektedir. Konut sorununu sayısal açıdan karşılamaya çalışırken, üretim biçimi ne olursa olsun, kalite açısından konutu ele almak, kaliteli yaşam alanları oluşturmak gerekmektedir. Özellikle konutta yaşayan kişiler için mekânsal kalite kriterleri önem teşkil etmektedir. Estetik kalite de bu kıstaslardan birisidir. Estetik, “güzellik” kavramıyla bağdaştırılarak kişiden kişiye değişen, göreceli ve soyut bir kavram olarak algılanmaktadır. Bu çalışmada ise insan ihtiyaçlarından yola çıkarak estetik kalite kriterlerinin ayrıştırılmasıyla, konu somutlaştırılarak ele alınmıştır. Estetiğin görsel değerleri de kapsadığı düşünülürse, yalnız konutta yaşayan kişiler için değil, konutu dışarıdan gözlemleyen herkes için estetik önemli bir unsurdur. Dolayısıyla, konut sorunu ele alınırken konunun hem nitelik hem de nicelik değerler açısından göz önüne alınarak incelenmesi gerekmektedir.

The aim of this thesis is to examine the effect of the change in people’s living conditions on “the house” factor and to evaluate it according to the spacial and the aesthetic quality by means of the examples (TOKİ, Soyak, Yüksek Vadi mass housing projects) constructed by different kinds of manufacturers (the government- government+private sector- private sector). By the change in time conditions, the housing problem occurred in the big cities because of the globalization and the migration. To solve this problem in a qulitative way; that is to provide a house for the people are in need, different kinds of foundations and the institutes worked to build up mass housings mostly. While trying to solve the housing problem in a quantitative way, regardless of the business corporation type, “the quality” factor should never be discarded to create qualified living areas. Especially for the house users spacial quality criterias such as aesthetic quality constitute an important place of their lives. The people perceive aesthetics as “being beautiful”, so think that it was a notional and an abstract factor changing according to individual’s opinions. But by taking the people’s requirements into consideration and decomposing the aesthetic quality criterias, it is possible to concretize it. As a result the housing problem should be taken into consideration in terms of both aspects; qualitative and quantitative.