Computer supported collaborative design models at a distance in architecture

Abstract

Bu çalışmada, bilgisayar destekli ortak tasarımın yararları, kronolojik gelişimi ve dünyanın çeşitli araştırma merkezlerinde bu alanda yapılmış deneyler sunulmuştur. Bu deneylerin sonuçları ve İstanbul'daki çeşitli mimarlık bürolarında yapılan anketler gözönüne alınarak, tek disiplinde ve disiplinler arası alanda katılımcılarla üç deney yapılmıştır. Aynı disiplinde (mimari) ve disiplinler arası (mimari, mekanik, inşaat mühendisliği) ortamda bilgisayar destekli ortak tasarım gereksinimleri analiz edilmiş, katılımcıların deney sırasındaki davranış ve gereksinimleri incelenmiştir. İlk deney, henüz öğrenci olan tasarımcıların, birbirinden uzak konumlarda, bilgisayar destekli ortak tasarım sırasındaki gereksinimlerini belirlemek için yapılmıştır. İki tasarımcı aynı bilgisayarı, üçüncü tasarımcı diğer bilgisayarı kullandıkları halde, ortak olarak bir stüdyo ev tasarımı gerçekleştirmişlerdir. Bu deney ayrıca, tasarımcıların ortak tasarım sırasındaki davranışlarının da incelenmesini sağlamıştır. İkinci deneyde tüm katılımcılar mimar olup, gene birinci deneydeki gibi, iki kişi bir bilgisayarı, üçüncü tasarımcı ise diğer bilgisayarı kullanarak bir mutfak tasarımını ortak çalışma yoluyla gerçekleştirmişlerdir. Deneyin ikinci bölümünde iki kişiden oluşan grup, müşteriye, yapılan tasarımı, gene bilgisayar aracılığıyla sunmuştur. Bu deneyin amacı aynı meslekten profesyonel tasarımcıların bilgisayar destekli ortak tasarım sırasındaki gereksinimlerini belirlemek, ve mimar-müşteri ilişkisinde de sistemin kullanılabilirliğini sınamaktır. Üçüncü deneyde, üç farklı meslekten dört katılımcıdan, bilgisayar destekli (Microsoft Netmeeting) ve disiplinler arası bir çalışma yapmaları istenmiştir. Katılımcılar, bir villa projesi üzerinde revizyon yapmışlardır. Bu deney bilgisayar destekli disiplinler arası ortak çalışma sisteminin ve katılımcıların gereksinimlerini belirlemek ve sistemin Türkiye'deki mimarlık bürolarında kullamlırlığını sınamak için düzenlenmiştir. Deneylerden elde edilen video kayıtları ve anketler analiz edilmiş ve bazı istatistiksel sonuçlar çıkarılmıştır. Protokol analizi sonuçları ve anketlere verilen yanıtlara dayanılarak, sistem gereksinimleri ve bilgisayar destekli ortak çalışmayı destekleyecek teknik ihtiyaçlar tartışılmıştır. Bilgisayar destekli ortak tasarım (BDOT) sisteminin Türkiye'de kullanımına yönelik bir uygulama modeli bazı önerilerle birlikte sunulmuştur. Mimarlık büroları için çeşitli kontrol modellerinin yeni bir sınıflandırılması verilmiştir. BDOT sırasında karşılaşılan ve karşılaşılabilecek kısıtlamalar tartışılmış ve bu konuda ilerde yapılacak çalışmalara yol göstermek amacıyla bazı fikirler sunulmuştur. xı Sonuç olarak, BDOT'un uygulanabilirliği ve gerçekleştirilme koşullan hakkında daha güvenilir sonuçlar sağlayacağı düşünülen deneyler ile davranışsal, mali ve organizasyona dayalı bazı konulara ilişkin teorik çalışmalar önerilmiştir.

In this study, the benefits of the computer supported collaborative design (CSCD), its chronological evolution and related experiments performed in several research centres around the world are presented. The results of these experiments and the surveys made in several architectural offices in Istanbul, led to three experiments, which were conducted between single disciplinary and interdisciplinary participants. The requirements of computer supported collaboration within the same discipline (architecture) and between different disciplines (architecture, mechanical engineering, civil engineering) have been analysed. The behaviour and needs of the participants during these design sessions have been investigated. The first experiment has been conducted to investigate the user requirements of novice designers in collaboration at a distance. The participants, all of them students, have been asked to collaborate with their partners. A pair of designers shared the same computer, while a single designer at a distance joined their design team and shared the same drawing environment with them. The experiment has helped to determine the designers' behaviour during the design session. In the second experiment, all participants were architects and have together designed a kitchen, one at one platform and two at the other platform and explained the design to the customer at the end. The aim of this experiment was to investigate professionals in the same discipline and their communication with the customer. In the third experiment, four participants were asked to make an interdisciplinary collaboration via Microsoft Netmeeting. They made revisions on the application plan of a villa project. The aim of this experiment was to determine the requirements of a computer supported interdisciplinary collaboration, the needs of the participants and to prove the reliability of the system in architectural offices in Turkey. The recordings and questionnaires obtained from these experiments have been analysed and some statistical data have been extracted. Based on the results of the protocol analysis and the answers given in the questionnaires, the system requirements and the technical needs for a better support in computer supported collaborative work have been discussed. An application model of the CSCD in Turkey has been presented including suggestions. A novel classification about various control modes for architectural offices has been given. The limitations, which were and can be confronted with during collaborative design sessions have been determined. Finally, further experiments and theoretical studies of some behavioural, financial and organisational issues are suggested which are considered to be necessary for obtaining more reliable results about the applicability and realisation of CSCD.