2000’li Yıllara Girerken Strateji Oluşturma Ve Stratejik Planlama

Abstract

Bu çalışmada ilk olarak, günümüz koşullarındaki rekabet koşulları incelenerek günümüzde rekabet üstünlüğü sağlamak için dikkat edilmesi gereken unsurlar ortaya konmuştur. Bu unsurlar; işletmenin kendi geleceğini yaratması, fark yaratması hızlı ve esnek olmasıdır. Sayılan bu unsurları desteklemek için, 2000’li yıllara girmek üzere olduğumuz şu günlerde, işletme tarafından üretilen ve uygulanan stratejilerin, stratejik konum, yaratıcılık ve zorlayıcılık öğelerini içermesi gerekmektedir. 1960’lı yıllardan itibaren kullanılmaya başlayan fakat 1980’li yıllarda popülaritesini yitiren stratejik planlama, günümüz rekabet şartlarına uygun strateji oluşturmada ve bu stratejileri uygulamaya geçirmede etkili olamamaktadır. Bu durumun oluşmasının nedenleri çalışmada detaylı olarak anlatılmıştır. Günümüzde her alanda egemen olan hızlı değişime ayak uydurmakta yavaş kalan ve çetinleşen rekabet koşullarına kaynak tahsisine dayalı stratejilerle cevap veremeyen stratejik planlama modeli yerine yeni bir süreç önerilmektedir. Gelecek odaklı stratejik planlama süreci adı verilen bu süreç, klasik anlamdaki stratejik planlamanın eksik yönlerinden arındırılmıştır ve günümüzün pazar koşullarında rekabet üstünlüğü sağlamakta etkin stratejilerin üretilmesine hizmet edecek şekilde tasarlanmıştır. Gelecek odaklı stratejik planlama sürecinin, klasik stratejik planlamaya göre pek çok farkı vardır. Bu farklardan en önemlisi ise stratejinin oluştuğu yerdir. Gelecek odaklı stratejik planlama sürecinde stratejiler SWOT analizi adımı yerine boşluk analizi adımında oluşmaktadır. Bu farklılık, mevcut kaynak tahsisine dayalı stratejilerden, yaratıcılık ve kaynakları zorlayıcığa dayalı stratejilere geçişi sağlamaktadır. Çalışmada, gelecek odaklı stratejik planlama süreci tüm detayları ile uygulamada dikkat edilmesi gereken noktaları ile açıklanmıştır. Bir yılı aşkın süredir bazı özel sektör firmalarında denenmekte olan bu stratejik planlama süreci ile ilgili uygulama örnekleri de sunulmuştur.

In this study, first, the subjects that have to be considered to gain competitive advantage are pointed out by examining the competitive conditions. These subjects are; the organization should create its own future, make differences, to be fast and flexible. To support these listed subjects while we are welcoming the 2000’s, the strategies that are developed and implemented by an organization should contain strategic positioning, creativity and stretch. The strategic planning, which was began to be used in the 1960’s and left in the 1980’s, cannot be efficient on creating and implementing strategies that are useful in today’s competitive stance. The reasons of this situation are explained in the study. The strategic planning model, which becomes slow to keep up with the surrounding fast change and cannot answer to the day-by-day getting more difficult competitive conditions with the resource allocation based strategies. Instead of the classical strategic planning model, a new method called the future-focused strategic planning process is suggested. This new method is cleared from the pitfalls of the old strategic planning model and formed for serving to develop strategies to gain and maintain competitive advantage. The future-focused strategic planning process has many differences from the classical strategic planning model. The major difference is the stage which the strategies are developed. In the strategies are developed in the gap analysis stage, rather than the SWOT analysis stage of the old model. This difference results with the shifting from the resource allocation based strategies to creative and stretching strategies. In this study, the future-focused strategic planning process is explained in every detail and the points that need attention while implementing. The samples from the practices, which are carried-on in various private companies over one year, are also enclosed.