Elastik Uzuvlu Makinaların Dinamik Kararlılığı

Abstract

Mekanizmaların her geçen gün daha yüksek hızlarda çalıştırılmaları ve daha hafif olmaları eğilimi, makine dinamiği incelemelerinde rijid uzuvlu mekanizma kabulünü giderek yetersiz hale getirmekte ve yüksek hızlarda çalışan makinaların karşılaştığı bir çok olay ancak elastik uzuvlu makina modelleri kullanılarak açıklanabilmekte ve öngörülebilmektedir. Bu tür olaylardan, mühendislik bakımından büyük önem taşıyan bir tanesi de mekanizmaların belli hızlarda çalıştırıldıklarında şiddetli ve tahrip edici titreşimler yapmalarıdır. Bir çok durumda bunun elastik cisimler olarak davranan uzuvların dinamik kararsızlılığının sonucu olarak ortaya çıktığı ve bu tip sistemlerin dinamik davranışının matematiksel model olarak peryodik katsayılı, lineer adi diferansiyel denklemlerle (Mathieu-Hill denklemleri) temsil edildiği bilinmektedir. Bu çalışmada, pratikte çok karşılaşılan ve peryodik hareket yapan mekanizmalardan krank-biyel, 3-çubuk ve kam mekanizmaları ele alınmış, bu mekanizmaların elastik olarak gözönüne alınan uzuvlarının hareket denklemleri Hill denklemleri formunda elde edilerek kararlılıkları Bolotin Yöntemi yardımıyla incelenip, sonuçlar, somut mekanizmalara uygulanarak, çeşitli boyutsuz parametreler düzlemlerinde kararlılık kartları şeklinde verilmiştir.

Dynamic Stability of Mechanisms with Elastic Members