Türkiye'de rüzgar enerjisi yatırımlarındaki devlet teşviklerinin gerçek opsiyonlar yöntemiyle incelenmesi

Abstract

Çalışmada, bir rüzgar enerjisi yatırımı gerçek opsiyon yöntemiyle irdelenmiş ve 2MW'lık bir türbin yatırımı üzerinde yasal mevzuatlar, lisans bedelleri ve devletin yenilenebilir enerji yatırımcılarına sağladığı teşvikler gibi bir çok konuyu kapsayacak şekilde ele alınarak modellenmiştir.Geleneksel yöntemlerle yapılacak olan projenin net bugünkü değeri negatif sonuçlar ile yatırımcıyı bu yatırım kararından vazgeçmesi yönünde yönlendirirken, devletin sağladığı alım garantisi teşviği ile bir satma hakkı opsiyonu kullanıldığında nakit akışlarının pozitif değerlere ulaştığı, yani yatırımın yapılabilir olduğu hatta oldukça yüksek kazanımlar barındırdığı ispatlanmıştır. Ayrıca bu teşviğe sahip olmanın opsiyon değerinin ise oldukça yüksek değerlerde seyrettiği ortaya konmuştur.Bununla birlikte yapılan duyarlılık analizleri ile farlı riskli ve risksiz faiz oranlarının, teşvik kullanılması durumunda elde edilen gelirler, tüm nakit akışlarının net bugünkü değeri ve opsiyon değeri üzerindeki etkileri araştırılmıştır.Buna göre, yatırımcılar devletin rüzgar enerjisi teşviği opsiyonunu kullandıklarında, risksiz faiz oranı sabit tutulurken, riskli faiz oranı artan değerler aldığında yatırımcıların gelirlerinin ve elde edilen tüm nakit akışlarının azalan bir trend izlediği gözlemlenirken, bu devlet teşviğine sahip olma opsiyonunun değerinin riskli faiz oranı arttıkça arttığı ortaya konmuştur.Diğer taraftan risksiz faiz oranı artan değerler alırken riskli faiz oranı sabit tutulduğunda ise, yatırımcıların gelirlerinin, elde edilen tüm nakit akışlarına ek olarak opsiyon değerinin de azalan bir trendi takip ettiği ispatlanmıştır.In this study, determining the option value of having government incentives that would compensate the risks and uncertainities that has significant effects on the energy investments by using real option method was aimed. In the light of legal regulations, licence and installation costs had simulated. Under continuously changing market conditions, value of having an incentives and value of generating electricity with wind power had calculated and examined thoroughly.On the other hand, different kinds of sensitivity analysis were established to determine the effects of large range of interest rates on the total net present value of whole cash flows, incomes and option values.It was demonstrated that, at constant risk-free interest rate, value of the total net present value of whole cash flows and incomes of wind energy investment in the case of investor uses the incentives (both incentives for domestic production turbine parts and for imported turbine parts) follows decreasing trend with increasing risk-adjusted interest rate whereas the option value of having these incentives shows tendancy to scale up.However, it was also proved that while risk-free interest rate had took increasing values and risk-adjusted rate keep constant, incomes, total net present value of cash flows and option value of both having incentives for domestic production turbine parts and for imported turbine parts follows decreasing trend.