Kruvaziyer Pazarı Ve Destinasyonların Analizi: Türk Yolcuları Ve Kruvaziyer Limanları Hakkında Ampirik Bir Çalışma

Abstract

Kruvaziyer endüstrisi ile yolcular, 1920'l i yıllarda dünya sularında seyreden transatlantik gemileri ile yolculara ulaştırma hizmetinin yanında bazı ek hizmetlerinin sunulmasıile tanışmıştır. Bu sektör günümüzde tüm dünya destinasyonarına yayılarak büyüyen, yaklaşık kırk milyar dolaralık bir endüstridir. 1980 yılı itibari ile yaklaşık %7'lik bir büyüme kaydetmiştir. Bu büyüme gerek gemi kapasitelerinin artışında gerekse mevcut destinasyonların çeşitlenmesinde, yolcu sayısının artması ve farklı pazarların oluşmasında kendini göstermiştir. Pazarın talep ayağının büyük bir kısmını önceleri Kuzey Amerikalı yolcular oluşturuyorduysa da, şimdilerde özellikle Asya pazarının büyümesi ile bir çok milletten kişiler kruvaziyer tatiline çıkmaktadırlar. Kruvaziyer, belirli bir dönemi kapsayan, kalkış ve varış noktaları arasında birden fazla destinasyonun gemi ile ziyaret edilerek gerçekleştirilen turistik deniz yolculuğudur. Modern kruvaziyer gemileri bünyesinde çeşitli hizmetler yolculara sunulmaktadır. Gemi seyahati turistik bir ürün olarak düşünüldüğünde bu ürünün içinde turizmin kendine özgü hizmetlerinin yanında, deniz ulaşımı, hava ulaşımı ve seyahat öncesi/sonrası otel konaklama ve kara turları gibi hizmetler de paket halince sunulabilmektedir. Kruvaziyer pazarına gemi sahibi firmalar egemendir. Pazarın yaklaşık %80'lik payına sahip olan gemi operatörleri, pazarın ana oyuncularıdır. Bu yönüyle kruvaziyer arza dayalı, oligopol bir piyasadır. Kruvaziyer endüstrisi'nin gemi işletmeciliği, liman ve destinasyon yönetimi olmak üzere iki temel, tersane ve bakım onarım işletmeciliği, acentecilik ve aracılık hizmetleri gibi diğer hizmet sağlayıcılığı olmak üzere bir çok ayağı bulunur. Türkiye, bu pazarda hizmet verebilecek bir kruvaziyer gemisine sahip değildir. Fakat, turistik değerleri oldukça yüksek olup, kruvaziyer şirketleri tarafından önemsenen İstanbul, Kuşadası, Antalya gibi destinasyonlara sahiptir. Bunun yanısıra, büyüyen bir kaynak pazarı vardır. 2013 yılında gemi seyahati satın alan yaklaşık 65 bin Türk yolcusu vardır. Yapılan bu çalışmada, dünya kruvaziyer pazarı analiz edilmiş. Türkiye'nin içinde yer aldığı, dünyanın en önemli ikinci kruvaziyer bölgesi olan Akdeniz Bölge'si destinasyonları incelenmiştir. Türkiye'nin destinasyon olarak potansiyeli düşünülerek ana kruvaziyer ihtiyacının varlığı doğrultusunda, ana liman olma kriterleri araştırılmış ve deneysel bir çalışma ile bu kriterler ortaya koyulmuştur. Çalışmanın, kruvaziyer limanları, gemi seyahati endüstrisi hakkında yapılacak ileriki araştırmalara örnek olabileceği düşünülmüştür.

The idea of cruise ships started after ship's operator's decision on providing several services apart from accommodation and transportation, particularly to transatlantic passengers. At the beginning, the cruise service was given only American and British ships to American and British passengers. Currently it has grown tremendously in number, destinations and capacities. The cruise is defined package that may include travel to the port op embarkation, an itinerary, an element of inclusive services and facilities (such as meals, entertainment etc.), standardized specific accommodation, and and various other services. Considering a cruise as a product of tourism, the cruise market is a place which cruise demand (passengers who are willing to take a cruise) and supply (cruise operators) come together. The cruise is a niche market, but it is an oligopoly. Approximately, 80% of the world cruise fleet is controlled by four biggest cruise companies. Turkey can get a sum of share in the cruise industry on the section of ports. Although it has many destination for cruise, only a few of them have proper condition for modern cruise ships. Beside Istanbul, none of them can handle ships as a home port. There aren't any Turkish cruise company but Turkey is a cruise region which has many touristic attractions for cruise market It has ports in the South such as Antalya and Alanya which are used by ships especially at the end of spring and at the beginning of autumn while they are aimed to pass Suez Canal from Indian Ocean (autumn) to the Mediterranean and from Mediterranean to the Indian Region (spring). Considering potential of Turkey, this study is done. In this study, criteria to became a homeport was defined with an empirical study. Moreover, taking account of growing Turkish source market for cruise industry, profile of Turkish passenger is defined.