Bigadiç Güneyi Şaphane köyü (Balıkesir, Türkiye) ve dolayının jeolojisi, alterasyon koşulları ile alterasyon ürünlerinin seramik sektöründe kullanım olanaklarının araştırılması

Abstract

Bu çalışmada, Balıkesir ili Şaphane Köyü dolaylarında yer alan altere felsik volkanik ürünler incelenmiştir. Bölgedeki erken Miyosen volkanizmasına bağlı olarak oluşan riyolitik- riyodasitik tüfler ve ignimbritlere ayrıntılı mineralojik petrografik analizleri yapılmıştır. İllitik zeolitli malzeme ise riyolitik-riyodasit tüfler olarak ayırt edilen kayaçların içerisindedir. Yapılan mineralojik çalışmalarda potasyum feldispat, illit, zeolit, montmorillonit ve albit tespit edilmiştir. Optik mikroskop çalışmalarında ise litik kırıntılar ve akma yapıları tespit edilmiş, ayrıca serisitleşmiş sanidin, fenokristalin kuvars, altere biyotit ve eser miktarda opak mineraller saptanmıştır. Bu çalışmanın konusu olan, sahada geniş bir alanda yayılım gösteren ve yüksek rezervde olduğu tahmin edilen illitik zeolitli malzemenin seramik bünyelerde kaolin ve kil yerine alternatif bir hammadde olarak kullanılabilirliği araştırılmıştır. Bu bağlamda yer karosu ve granit bünyelerde kullanılabilirliğini tespit etmek amacıyla çok sayıda reçete çalışması yapılmıştır. Standart bünye ile karşılaştırıldığında illitik ve zeolit içerikli bünyelerin, kuru mukavemet değerlerini %33 arttırdığı görülmüştür. Tüm bu bulgular ışığında illitik ve zeolit içerikli hammaddelerin sinterlemeyi hızlandırdığı ve mullit ile camsı faz oranını arttırdığı söylenebilir. Bu özellikleri ile illitik ve zeolit içerikli hammaddeler porselen bünyelerde ergitici ve şekillendirici özelliklerinden dolayı kullanılabilir bulunmuştur.