Eyüp’te Vezir Tekkesi Restorasyon Projesi

Abstract

Vezir Tekkesi, Eyüp İlçesi’nde, eski Servi, yeni Düğmeciler Mahallesi’nde Eyüp Sultan Bulvarı’ndan Demirkapı’ya çıkarken sağda, bulvarın paralelindeki Vezir Tekke Caddesi üzerinde yer almaktadır. Sadrazam Safranbolulu Hacı Mehmed İzzet Paşa (ö. 1812) tarafından 1795 tarihinde, sadareti sırasında (1794-1798) inşa ettirilmiştir. Minber ve minare ile donatılmış bir cami-tevhidhane, selamlık, harem ve mutfak taamhane birimlerinden meydana gelen tekke, 19. yüzyılın ikinci yarısında yeniden inşa edilmiştir. Tekkeden günümüze harap durumdaki kargir bodrum katı, ahşap selamlık bölümü ile bahçesindeki hazire ve kargir su haznesi ulaşabilmiştir. Bu tez çalışmasında, öncelikle yapıya ve içinde yer aldığı bölgeye dair ayrıntılı bir kütüphane araştırması yapılmıştır. Yapının belgelenmesine yönelik detaylı ölçümleri yapılmış, fotoğraflanmış ve 1/50 ölçekli çizimlere aktarılmıştır. Bağlı bulunduğu tarikatına ait İstanbul’daki diğer tekke yapıları incelenerek ve dönemin benzer mimari özelliklere sahip farklı örnekleri araştırılmıştır. Yapıdaki değişimler, bozulmalar ve nedenleri ayrıntılı olarak saptanmış, yapıdaki farklı dönemler tespit edilerek, yapının kronolojik analizi yapılmıştır. Elde edilen tüm veriler değerlendirilerek yapının ayağa kaldırılması ve yeniden işlevlendirilmesi sorunları ele alınmıştır.

Vezir Tekkesi is placed on the south of the Vezir Tekke Street which runs parallel to Eyüp Sultan Boulevard in Düğmeciler District in Eyüp. This dervish lodge was founded by Grand Vizier Safranbolulu Hacı Mehmed Izzet Paşa (d.1812)in 1795. It was occured by small mosque-tevhidhane, containing minber and minaret, selamlık, harem and kitchen-dining hall units was rebuilt in the second half of the 19th century. Today, the selamlık unit which is ruined, the cemetary and the cistern in the garden still survive. The study has first concentrated on a research of all the available documents, publications and the archive material on the history of the building and the data obtained was organised and analysed. In addition to the research phase briefly described above, this thesis also includes a detailed analytical survey of the building at 1:50 scale, and aimes a conservation project in the end. This has been followed by a chronological analysis and a documentation of structural deformations and material deterioration, the evaluation of the data obtained from which lead first to a restitution and then a restoration and re-use project also at 1:50 scale.