Marmara Bölgesi Genis Bant Mikro-deprem Kayıtlarından (türdep) Kaynak Parametrelerinin İncelenmesi

Abstract

Bu çalısmada, TÜBiTAK, Marmara Arastırma Merkezi, Yer ve Deniz Bilimleri Enstitüsü’nün yönettigi TÜRDEP Projesi (Türkiye’nin Deprem Riski Yüksek Jeo- Stratejik ‘ancak tektonik rejimleri farklı’ Bölgelerinde Deprem Davranısının Çok Disiplinli Yaklasımlarla Arastırılması Projesi) kapsamında Marmara Bölgesi’nde kurulan 8 adet 3D genis band sismografa ait sayısal kayıtlar kullanılarak, Ekim 2006- Subat 2007 tarihleri arasında yerleri bulunan 510 adet depremden seçilen 41 deprem için spektral ortamda kaynak parametreleri hesaplanmıstır. Kaynak parametrelerinin hesaplanması için literatürde tartısılan spektral modellerden Brune Kaynak Modeli bu çalısmada esas alınmıstır. Kaynak parametrelerinin belirlenmesi için seçilen hız kayıtlarının önce yatay bilesenleri geri azimut kullanılarak, radyal (SV) ve transvers (SH) bilesenleri elde edilmistir. Daha sonra depremin P ve S dalgası varıs zamanlarından 1 sn öncesinden baslayarak 4-5 saniyelik paketler halinde pencereleme islemi yapılmıstır. Bu veri üzerinden trend etkisi giderildikten sonra, %5 isleçli kosinüs çanı törpüsü uygulanmıstır. Sonraki asamada sogurma ve cihaz etkisi giderilerek yerdegistirme kaydı elde edilmistir. Yerdegistirme verilerine Hızlı Fourier Dönüsümü uygulanarak yerdegistirme genlik spektrumları bulunmustur. Bu spektrumlar üzerinden yüksek frekans azalımı, köse frekansı ve düsük frekans seviyesi saptanarak kaynak parametreleri sismik moment (M0), gerilme düsümü (Ds), kaynak yarıçapı (r) ve sismik enerji (ES) hesaplanmıstır. P ve S dalgaları kaynak spektrumlarından hesaplanan kaynak parametreleri arasında bagıntılar bulunmus. Bulunan bagıntılar daha önceki yayınlarda önerilen bagıntılarla karsılastırılarak tartısılmıstır.

In this study, the seismic records of digital 3-D broad-band seismographs, deployed in Marmara Region, are examined in the project TURDEP (Multi-Disciplinary Earthquake Researches in High Regions of Turkey Representing Different Tectonic Regimes) directed by TUBITAK, Marmara Research Center, Earth and Marine Science Institute. The spectral source parameters are calculated using the records of 41 earthquakes which are sorted from 510 earthquakes that occured in and around the Marmara Region between the time period of October 2006-February 2007. The radial (SV) and transverse (SH) components are obtained by rotating to back azimuth using the two horizontal components of the recorded velocity records. The P and SH waves are windowed with 4 or 5 second intervals which are cut from 1 second earlier from first arrival time. Afterwards, the DC trends on the waveforms are removed from the windowed phases and filtered with %5 tapered cosine window. In the next step, the instrument and attenuation effects are corrected and displacement amplitude records are derived. Following that, the displacement amplitude spectrums are calculated by using Fast Fourier Transform to the derived P and SH displacement records. The corner frequency, high frequency decay rate, and the low frequency level values are determined from the amplitude spectrums. Seismic moment (M0) , stress drop (Ds), source radius (r) and seismic wave energy (ES) values are calculated using the estimated spectral parameters. The equations obtained between the source parameters are calculated and discussed with the equations given in the past studies.