Yapay Zekanın Teorik Temelleri

Abstract

Bu çalışmada, yapay zeka konusu, teorik düzeyde ele alınmış; matematik, fizik, biyoloji, psikoloji ve felsefe bilimlerinin konuya bakış açısı incelenmiştir. Sayılan bilim dallarının, “İnsanın zihinsel fonksiyonları taklit edilebilir mi?” ve “Edilebilirse, bu taklit gerçeği ne kadar yansıtır?” şeklindeki yapay zekanın iki temel problemine bakış açısı ortaya konmuştur. İnsanın zihinsel fonksiyonlarını modellemek için geliştirilmiş değişik yaklaşımlardan, bilgisayar modelli yaklaşım, yapay sinir ağları yaklaşımı, kuantum mekaniksel yaklaşım ve psikolojik yaklaşım gibi yaklaşımlar incelenmiş, bunların teorik ve pratik düzeydeki yetersizlikleri ve üstünlükleri, bu yaklaşımları savunan ve reddeden görüşler açısından, ele alınmıştır. İnsanın zihinsel fonksiyonlarının taklidinin tam olarak gerçekleştirilemeyeceği sonucuna varılmış ve buna delil olarak da, bu fonksiyonları taklitte kullanılan sistemlerin yetersizliği değil, insanın, zihinsel fonksiyonlarını modelleyebilecek kadar kendini tanımaması gösterilmiştir.

In this study, artificial intelligence is taken at theoretical level; the viewpoint of mathematics, physics, biology, psychology and philosophy about subject is examined. The approaches of mentioned sciences to the questions, “Is it possible to simulate the functions of human mind?” and “If so, what is the resemblance of it to its genuine?”, which are two main problems of AI, are exposed. The computational approach, artificial neural networks approach, quantum mechanical approach, and psychological approach, which are developed to model the functions of mind, are examined, and insufficiency and superiority of them at theoretical and practical level is put forward from the perspective of their proponents and opponents. The conclusion that the functions of human mind cannot be simulated fully is drawn. The ignorance of human in knowing himself, in order to make his model, is adduced as a proof of that conclusion, instead of the deficiency of the systems used for simulation.