Tokat Masifi Kuzeyinin (Taşova-Ladik) Metamorfik Evrimi

Abstract

Bu tezin amacı, Tokat Masifinin en kuzeyinde yer alan Liyas-önecesi yaşlı kayaçların evrimini ortaya koymaktır. Bu amaç için başlıca Taşova ve Ladik bölgeleri seçilmiştir. Taşova bölgesinde Liyas öncesi birimler düşük dereceli metamorfitler ve Orta Permiyen yaşlı kireçtaşlarından oluşurken, Ladik bölgesinde ise yalnızca Orta Permiyen yaşlı kireçtaşlarından oluşmaktadır. Tokat Masifi, Taşova ilçesinde, başlıca metabazit, fillit, mermer, kalkfillit ve bu metamorfik kayaçların içerisinde ~2 km2'lik bir alanı kapsayan ve metamorfik olmayan kireçtaşı kitlesi tarafından temsil edilmektedir. Bu birlikteki metamorfik birimleryeşilşist-mavişist geçişli koşullarda başkalaşıma uğramıştır. Metamorfitler içindeki metabazitler okyanus adası bazalt-zenginleşmiş okyanus ortası sırtı bazalt niteliği sunmakta olup, olasılıkla okyanus içi deniz dağlarının (semount) eklenmiş parçalarını temsil etmektedir. Kayaç birlikteliği bakımından, Taşova kuzeyindeki metamorfik kayaçlar bir yığışım karmaşası niteliğindedir. Bu verilere göre, Tokat Masifi, Lavrasya kıtasının Permo-Triyas döneminde aktif güney kenarı boyunca bulunan Tetis Okyanusunun kapanması ile ilişkilidir. Bu özelliği ile Sakarya Zonu'ndaki, Karakaya Karmaşasının Nilüfer birimi ile deneştirilebir. Dolayısıyla Taşova yöresinde metamorfitler, daha doğuda bulunan Ağvanis metamorfitleri ve Pulur masifinin tabanındaki düşük dereceli birimin batıya doğru devamı niteliğindedir. Liyas önceki birimler arasındaki kireçtaşlarının her iki bölgede tabanı direk olarak gözlenmemektedir. Bu kireçtaşları bol miktarda Orta-Üst Permiyen (Vordiyen-Kapitaniyen) çağını karakterize eden Foraminifer fosili içermektedir. Yer bilimleri literaturunde genel itibarıyla bu kireçtaşlarının daha güneyde bulunan Gondvana kıtasından türemiş olduğu görüşü savunulmaktadır.

The aim of this thesis is to reveal the evolution of Liassic-old rocks in the northernmost part of the Tokat Massif. Tasova and Ladik regions were selected for this purpose. In the Tasova region, pre-Liassic units are composed of low grade metamorphics and Middle Permian limestones, while in the Ladik region only Middle Permian limestones are formed. Tokat Massif is represented by the metabasic, phyllite, marble, calcroplite and metamorphic limestone mass in the metamorphic rocks. The metamorphic units of this unit have undergone metamorphism under greenish-blueschist conditions. The metabasites within the metamorphic rocks of the ocean are basalt-enriched, and the middle of the ocean is basalt, possibly representing the parts of the ocean. In terms of rock association, the metamorphic rocks in the north of Tasova are in the form of an accretionary complex. According to these data, the Tokat Massif is associated with the closure of the Tethyan Ocean along the active southern margin of the Lavrasian continent during the Permo-Triassic period. This feature can be correlated with the Nilüfer unit of the Karakaya Complex in the Sakarya Zone. Therefore, metamorphites in Taşova region, Agvanis metamorphites located in the east and the low grade unit at the base of Pulur massif are towards west. The limestones between the Liassic and the previous units are not observed directly in the two zones. These limestones contain abundant Foraminifera fossils that characterize the Middle Permian (Vordian-Kapitanian) age. In the earth sciences literature, it is generally argued that these limestones are derived from the southern continent Gondwana.