Gelişmekte Olan Ülkelerde Finansal Krizlerin Tahmin Modelleri

Abstract

Son yıllarda, tüm dünyada ?küresellesme? süreci olumlu ve olumsuz tarafları ile tartısmaların merkezine oturmus ve degisik konuları arastıran akademisyen çevreleri üzerinde ciddi olarak düsünmeye sevk eden bir olgu halini almıstır. Genelde dünya ekonomisi özelde ise ülke ekonomileri açısından küresellesme, ülkelerin nesnel kosullarına paralel olarak ekonomide degisik gidisatlara yol açmaktadır. Bu açıdan bakıldıgında, küresellesme özellikle gelismekte olan ülkeler için birçok nimet sunarken bu nimetleri geregi gibi kullanma için gerekli olan temel makroekonomik parametrelerden yoksunluk neticesinde ülkeler finansal kriz denilen problemleri yasamaktadırlar. Dünya genelinde birçok farklı ülkede sıklıkla finansal krizlerin meydana gelmesi, arastırmacılara yeni bir çalısma alanı dogurmustur. Finansal krizlere yönelik yapılan sayısız çalısmadan ortaya çıkan sonuç; Finansal krizlerin dinamik bir sürecin etkisi ile degisik faktörlerin tetiklemesi ile ortaya çıktıgı, bu nedenle de finansal krizlere ait temel parametrelerin sürekli olarak degistiginin tespitidir. Yukarıda bahsedilen hususlar çerçevesinde, gelismekte olan ülkelerin finansal krizlerin yıkıcı etkilerinden korunması amacıyla bu krizlerin tanımlanması, nedenlerinin belirlenmesi ve önceden öngörülebilmesi gerekmektedir. Dolayısıyla, bu konuda yapılan çalısmalar, yarınlara yönelik kaygıların azaltılması bakımından büyük önem tasımaktadır. Bu çalısmada da 20 gelismekte olan ülkede 1993-2001 yılları arasındaki veriler incelenmis ve krizlerin tahmini üzerine önemli bir erken uyarı sistemi gelistirilmistir. Yeni gelistirilen model ile krizlerin önceden öngörülmesinde önemli derecede bir basarı elde edilmistir. Anahtar Kelimeler: Finansal krizler, Eken Uyarı Sistemi, Multinomial Logit Model

During recent years, globalization period stands on the centre of the debates with its both negative and positive aspects and has turned into a phenomenon that makes academic people researching different issues think on seriously. In general for the world economy and particularly for the local economies, globalization results in different course of events in parallel with the concrete conditions of different countries. From this point of view, while globalization serves for certain benefits for developing countries, due to the lackness of macroeconomic parameters necessary for the utilization of these benefits, these countries experience with problems called ?financial crisis?. Frequently occurring financial crises in many different countries in whole world result in the emergence of a new working area for researchers. The result of countless researches about the financial crisis is the determination that financial crisis occurs within a dynamic period and is triggered by different factors so that the basic parameters of financial crisis are continuously varying. Within the framework of above mentioned issues, in order to protect developing countries from the detrimental effects of financial crisis, definition, identification of the causes and anticipation of these crisis is vital. That is why these studies have a great importance in diminishing the concerns for the future. In this study, 20 emerging markets (EM) and their datas between 1993-2001 were analyzed and a new early warning model was developed for forcasting financial crises in EM. By the help of this model, very successful results in forecasting crises were acquired. Key Words: Financial Crisis, Early Warning System (EWS), Multinomial Logit Model