Kükürt Dioksitin Isı Transfer Yağlarındaki Çözünürlüğünün Sıcaklığa Bağlı Değişiminin Araştırılması

Abstract

Bu çalışmada, kükürt dioksitin iki farklı sıvıdaki çözünürlüğü fiziksel absorpsiyon temelinde incelenmiştir. Ayrıca sıcaklığın kükürt dioksit çözünürlüğü üzerine etkisi de araştırılmıştır. Deneylerde BP ve Mobil firmalarına ait iki farklı apolar ısı transfer yağı kullanılmıştır. Seçilen yağların alevlenme, yanma ve kaynama noktalarının oldukça yüksek olduğundan geniş bir sıcaklık aralığında güvenli bir şekilde çalışmak mümkün olmuştur. Kükürt dioksit ve Transcal N ile yapılan deneyler 20°C-140°C sıcaklık aralığında, kükürt dioksit ve Mobiltherm 605 ile yapılan deneyler ise 20°C-60°C sıcaklık aralığında yürütülmüştür. Gerekli kütle transfer hesaplamaları yapılarak kükürt dioksit çözünürlüğü mol kesri, Henry sabiti, Ostwald katsayısı ve yağın birim hacmindeki çözünürlük olarak ifade edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre kükürt dioksit çözünürlüğünün artan sıcaklık ile birlikte azaldığı gözlenmiştir. Isı transfer yağlarının kükürt dioksit absorplama kapasiteleri karşılaştırıldığında her iki yağın kükürt dioksit absorplama kapasitelerinin birbirine çok yakın olduğu görülmüştür.

In this study, the solubility of sulfur dioxide in two different liquids has been investigated on the base of physical absorption. Also, the effect of temperature on the sulfur dioxide solubility has been studied. In the experiments, two different nonpolar heat transfer oils which belong to BP Company and Mobil Corporation, respectively, have been used. Since the flash, fire and boiling points of selected oils are relatively high, it is possible to work safely in a wide temperature range. The experiments made with sulfur dioxide and Transcal N were performed in 20°C-140°C temperature interval, while those made with sulfur dioxide and Mobiltherm 605 were carried out in a temperature range of 20°C-60°C. By making necessary mass transfer calculations the solubility of sulfur dioxide has been expressed in mole fraction, Henry’s constant, Ostwald’s coefficient and solubility in unit volume of oils. According to the obtained results it has been observed that the solubility of sulfur dioxide decreases with increasing temperature. When sulfur dioxide absorption capacities of heat transfer oils have been compared, it has been seen that the sulfur dioxide absorption capacities of both oils are very close to each other.