Edirne Garı

Abstract

Bu çalışmada, Milli Mimari üslubu adına dönemine damgasını vurmuş olan Mimar Kemalettin Bey’in eserlerinden biri, Edirne Garı incelenmiştir. İnceleme, dönemin Avrupa’daki ortam ile Osmanlı dünyasındaki değişimin sosyal, ekonomik ve kültürel açıdan oluşum nedenleri irdelendikten sonra, binanın mimari bir çerçevede kritik edilmesiyle meydana getirilmiştir. Rumeli Demiryolları kapsamında yer alan Edirne-Karaağaç’taki “Edirne Garı”, Kemalettin Bey’in tasarladığı dört istasyondan sonuncusudur. Rumeli Demiryolları’nın yapım imtiyazı Belçikalı Baron Hirsch’e 1869’da verilmiş ancak İstanbul, 1888 yılında Avrupa Demiryolları’na bağlanabilmiştir. Edirne Garı, Osmanlı’nın Avrupa’ya açılan sürekli bir kapısı niteliğinde olacak iken, ne yazıktır ki I. Dünya Savaşı sonunda Balkanlardaki toprak kayıpları yüzünden gar binası önemini ve bir süre sonra da yeni bir hattın yapılması ile de bütünüyle fonksiyonelliğini yitirmiştir. Tarihin canlı yapıtlarına verilecek değerin; onların bir bir ele alınarak oluşum nedenleri ile yapım özelliklerinin ortaya konulması ve bunun yanında dönemin diğer yapılarıyla karşılaştırılarak incelenmesiyle sağlanabileceği düşünülmüş ve böylelikle çalışma sonuçlandırılmıştır.

In this study, Edirne Station which is a monument of Architect Kemalettin Bey who is one of the authorities in National Architectural Style of his period has been examined. The study has been constituted as a research that criticizes the structure in an architectural way after researching the position in Europe and the social, economical and cultural changes in Ottoman Empire. “Edirne Station” is in Edirne-Karaağaç. It’s the latest one of four stations those are designed by Kemalettin Bey and is included by Rumeli Railways. The concession of building Rumeli Railways had been given to Baron Hirsch from Belgium in 1869 but İstanbul couldn’t have been tied to European Railways until 1888. Although Edirne Station could be a stable gate opening to Europe for Ottoman Empire, unfortunately it lost its importance after loosing land in Balkanians at the end of the Ist World War and for a while later it lost its function completely after a new railway had been built. We assume that the evalution of monumental buildings of history can only be done by comparing the existing socio-cultural conditions of the period with the construction characteristics of other important building. This study is carried over with the same approach.