Bazı Doğal Bileşiklerin Mannich Modifikasyonları

Abstract

Bu çalışmada, metil selüloz, karboksi metil metil selüloz ve metil hidroksi propil selüloz bileşiklerinin bazik ortamda farklı çözücü sistemleri ve değişen dimetilamin/formaldehit mol oranlarında Mannich reaksiyonlarının gerçekleştirilerek, ele geçen ürünlerin çeşitli spektroskopik ve kantitatif yöntemlerle aydınlatılması ve metal tutma gibi endüstriyel kullanım alanlarının incelenmesi amaçlandı. Reaksiyonlarda amin bileşiği olarak dimetilamin, çözücü olarak su, su+dimetil formamid, su+ksilen karışımları kullanılarak yapıldı. Reaksiyon verimi ve Mannich kapasitenin farklı olduğu, aminometilasyonun yanında metilol türevlerinin de oluştuğu ancak baz aşırılı ortamda selüloz türevlerinin degredasyonunun ve metilol türevlerinin oluşumunun daha fazla olduğu belirlendi. Amin aşırısı ile çalışıldığında, düşük oranda olsa da selüloz türevleri degrede olarak aldehit oluştu. Bu yeni oluşan aldehite komşu aktif hidrojenden de reaksiyonlar gerçekleşti. Mannich kapasiteye göre yapılan değerlendirme, tüm modifikasyonlarda en uygun çözücünün su ve su+ksilen olduğunu gösterdi. Metal tutma yüzdesinin aminometilasyon yani Mannich kapasite arttığında daha yüksek olduğu belirlendi. Tüm modifiye selüloz türevlerinin termal özellikleri değişti.

In this study, the aim is having been carried out mannich reactions with using methyl cellulose, carboxy methyl methyl cellulose and methyl hydroxy propyl cellulose which occur with using different mol ratio of dimethylamine and formaldehyde in presence of various solvents and to examination of products with various spectroscopic and quantitative methods also looking for industrial aplications like metal chellating properties. Reactions have been carried out using dimethylamine as amine, and using water, water+dimethylformamide, water+xylene mixture as solvent. Mannich capacity and the yield are different, besides the aminomethylation, methylol derivative has occured. However, it is determined that according to using excess bases, cellulose ring has degradated and methylol prences. When the reaction is in amin excess, aldehyde proton formed and its neighbor active hydogen gives reactions. Water and water+xylene as solvent are the best choices for the high Mannich capacity. Metal chellating has increased with increasing of aminomethlation or Mannich capacity, thermal stability has changed in all modificated cellulose derivatives.