Dinek (şarkikaraağaç-ısparta) Ve Çevresindeki Barit Cevherleşmeleri

Abstract

ÖZET DİNEK (ŞARKİKARAAĞAÇ-ISPARTA) VE ÇEVRESİNDEKİ BARİT CEVHERLEŞMELERİ Numan ELMAS Bu çalışmada, Batı Toroslarda, Sultan Dağları’nın güneyinde Dinek ve civarında yataklanmış barit cevherleşmelerinin köken sorunlarına ilişkin yeni çözümler ve problemin halledilmesine ilişkin katkılar sağlamak amaçlanmıştır. Alanın jeolojik birimleri ayrıntılı olarak irdelenmiş, bunun sonucunda barit cevherleşmelerini barındıran kayaçların türleri ayırtlanmıştır. Buna göre barit cevherleşmelerinin yataklandığı birimler Paleozoyik yaşlı karbonat ve kırıntılı (klastik) kayaçlar olup, bölgesel metamorfizma geçirmişlerdir. Metamorfizma öncesi oluşmuş olan baritler, tektonizma etkisi ile kırıklı ve parçalı yapı kazanmışlar, diyajenez ve metamorfizma ile rekristalize olmuşlardır. I., II. ve III. bölge yataklarının kimyasal analiz verileri ve kükürt izotopu değerlerinin IV. bölgedeki baritlerden biraz farklı oldukları gözlenmiştir. İzotop analizi verileri, cevherleştirici sıvıların yaklaşık aynı karakterde olduğunu göstermektedir. Genelde bütün bölgede büyük pozitif olmalarının yanında, I. ve III. bölgedeki bazı yataklarda nispeten daha düşük kükürt izotopu değerleri bulunmuştur. Bu da, I., III. ve II. Bölgeleri etkileyen bir hidrotermal getirim ile ekzalatif sedimanter oluşum olasılığını düşündürmektedir. Bununla birlikte, inceleme alanında, Ba kaynağı genel olarak Sultandede (Seydişehir) formasyonuna ait formasyon sularıdır. Baritlerin sülfat kaynağı ise ağır sülfür izotopu ile zenginleşmiş oksitleyici şartlar altındaki deniz suyudur.SUMMARY BARITE MINERALIZATIONS IN DİNEK (SARKİKARAAĞAÇ-ISPARTA) AND SURROUNDINGS Numan ELMAS In this study, barite occurrences around Dinek (Sarkikaraagac-Isparta) in the south of Sultan Mountains of western Taurus have been investigated. The problem of barite genesis is examined by considering geological units. The aim of the study is to solve the problem for new scientific contribution. Barite bearing metamorphic rocks such as carbonate and clastic sedimentary rocks were affected by regional metamorphism. Barite occurrences was before the metamorphism and affected by tectonics caused fracturing and blasting deformation. In the IV. region some chemical results have distinctive character from I., II. and III. regions. İsotopic data shows that ore fluids have approximately the same character. Isotopically heavy sulphur are widespread in the area. But some low sulphur ratio were found in the I., III. regions. These are the evidences of possible exhalative sedimentary deposition via hydrothermal influx, which effect to the I., II. and III. regions. However, in the study area Ba sources were generally related to the connate waters of Sultandede (Seydişehir) formation and sulphate sources of barites which were enriched with heavy sulphur isotope ratios by the effect of sea water.