Yıldırımın Uçaklara Etkisi Ve Korunma Yöntemleri

Abstract

Bu çalışmada, doğanın kaçınılmaz bir olayı olan yıldırımın uçaklara etkileri incelenmiş ve korunma yöntemleri üzerinde durulmuştur. Son yıllarda uçak teknolojisinde meydana gelen gelişmeler, günümüz uçaklarının eskiye göre daha karmaşık kontrol sistemleri ile donatılmasını gerektirmiştir. Önceleri sadece doğrudan mekanik zararlarının incelendiği yıldırım çarpması olayının kapsamı, içine dolaylı elektromanyetik etkilerin de girmesiyle genişlemiştir. Her geçen gün, yeni kuşak uçaklar olarak adlandırılan ileri teknoloji hava taşıtlarında kullanılan bilgi işlemcilerin sayısı artmakta ve yıldırımın bu sistemlere olan doğrudan ve dolaylı etkilerinin belirlenmesi önem kazanmaktadır. Bu çalışma, karşılaşılabilecek tüm durumların incelenebilmesi için yapılan yer testlerini ve alınması gerekli korunma tedbirlerini içermektedir.

In this study, lightning effects, which is unavoidable natural phenomenon, in aircrafts have been considered and some lightning protection methods have been given. In recent years, aircraft systems have become complex compared with past years and they are equipped with many computers providing flight safety and comfort. Formerly, only direct effects of lightning were considered to protect aircrafts but nowadays, lightning protection environment have been expanded by addition of indirect effects and related protection subjects. Direct and indirect effect subjects in aircraft have been getting consequential due to new technology aircrafts, which is called “new generation” aircrafts, are operated by many sensitive electronic devices. This study contains ground test environments and necessary protection methods for encountered lightning experiences during flight operation.