Tuzla Artık Salamuralarından Potasyum Ve Magnezyum Bileşiklerinin Üretim Proseslerinin Geliştirilmesi

Abstract

Bu tez çalışmasında, Konya da yer alan Tersakan Gölü nden tuz üretimi yapıldıktan sonra kalan potasyum ve magnezyum iyon konsantrasyonu yüksek salamuralardan, potasyum oranı yüksek karışık tuzun çöktürülmesi, potasyum tuzlarının seçimli çözme ve flotasyon metotları ile ayrıştırması ve saflaştırması önerilmektedir. Potasyum oranı yüksek karışık tuzun çöktürülmesi sonucunda üstte kalan solüsyondan da magnezyum bileşiklerinin üretimi yapılmıştır. Bu çalışmada göl suyu kompozisyonunda bulunan potasyum iyonlarının %52,7’si kademeli çöktürme ile kainit kristal formunda bir tuz karışımında toplanmış ve bu tuz karışımından da %70,9’u endüstriyel potasyum sülfat ve şönitin içerisinde olacak şekilde saflaştırılmıştır. Magnezyum iyonlarının ise %14,3’ü bir salamurada toplanmış ve bu salamuradan da iyonların %93’ü magnezyum hidroksit formunda kazanılmıştır. Tez çalışması boyunca göl suyundan bileşiklerin elde edilmesine kadar izlenen süreç ülkemizdeki bütün sülfat iyonu konsantrasyonu yüksek salamura sistemlerine uygulanabilir. Üretim potansiyeline sahip diğer kaynakların araştırılması ve uygun olanlara üretime yönelik proseslerin kurulması ile ülkemizin bu konudaki dışa bağımlılığının biteceğine inanılmaktadır.

In this thesis, highly concentrated waste brine of Tersakan Lake, which is drained to the lake from solar ponds after the production of Na2SO4·10H2O and NaCl, is investigated for potassium and magnesium compounds production. Precipitated mixed salts are separated from the concentrated liquor and examined with selective leaching and flotation methods for potassium salt purification. The final concentrated liquor is also studied for magnesium hydroxide production. In this research 53% of all the potassium ions available in the lake water composition has been collected in the precipitated mixed salt in the form of kainite together with sodium chloride and magnesium sulfate. Afterwards with the suitable process explained 70,9% of potassium ions inside the precipitated mixed salt is reclaimed in the form of potassium sulfate and shoenite form. Furthermore, of all the magnesium ions available in the starting lake water composition 14,3% of them is collected in the final liquor and 93% of them is precipitated as magnesium hydroxide. The methodology given in this thesis is applicable for sulfate ion rich saline waters in Turkey. Furthermore, production of pure potassium salts and magnesium compounds from saline lake systems are quite important for the Turkish economy. In order to achieve this goal the methodology should be applied to potential resources of potassium and magnesium rich saline waters and production plants starting from pilot scale has to be built.