Tekstil Endüstrisi Atıksularında Toksisite Giderilmesi

Abstract

Tekstil endüstrisi atıksuları, proseste kullanılan çok değişik yapıdaki boyalar, yüzey aktif ve tekstil yardımcı maddelerine bağlı olarak yüksek organik madde(KOI) ile renk problemine neden olurlar. Kullanılan boyalar asidik, bazik, dispers, reaktif, sülfür veya azo kökenli olabilir ve bu boyaların özellikle azo kökenli olanlarının klasik aerobik arıtma sisteminde giderilemediği bilinmemektedir. Bu çalışma iki aşamalı olarak yapılmıştır. İlk aşama da reaktif boya kullanan bir endüstrinin dengeleme havuzundan 3 farklı zamanda alınan giriş ham atıksuyu üzerinde Daphnia magna ile toksisite izlenmiş ve ham atıksuda belirlenen toksisitesinin giderilmesinde özellikle fenton proses olmak üzere kimyasal çöktürme ve ozonlamanın katkısına bakılmıştır. İkinci aşamada ise endüstride kullanılan reaktif boyalardan hazırlanan sentetik çözeltiler üzerinde Daphnia magna ile toksisite izlenmesi yapılmış ve toksisitenin giderilmesinde fenton prosesinin uygulanabilirliği araştırılmıştır. Yapılan çalışmanın sonunda sentetik olarak hazırlanan çözeltilerde renk gideriminin ve KOI gideriminin ham atıksuya göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Sentetik olarak hazırlanan çözeltilerde fenton prosesiyle renk >%99, KOI %84-96 arasında giderilirken gerçek atıksu için bu giderim değerleri renk için %87-94, KOI için ise %57-82,4 olarak bulunmuştur. Tekstil endüstrisi atıksularının kimyasal çöktürme metoduyla arıtımında inorganik koagülant olarak sadece FeSO4’ın etkili olduğu görülmüş alum ve FeCl3’ün renk gideriminde etkili olmadığı görülmüştür. Giriş ham atıksuyunun ozonlanması sonucunda renk gideriminde istenilen verim elde edilmesine rağmen KOI gideriminde istenilen seviyeye ulaşılamamıştır. Ham atıksuyun toksisitesinin giderilmesi için uygulana bu 3 ön artıma metodu sonunda da ham atıksuyun toksisitesi %100 oranında giderilmiştir. Sonuç olarak renk parametresini ekotoksikolojik açıdan da atıksu deşarj standartları arasında yer alması önerilmiştir.

Wastewaters originated from textile industry contain various pollutants depending on forms of dyes, surface active matterials and textile additive materials used in the process. The study has been conducted in two stages. First, wastewater samples taken from the balance tank of an industry that mainly uses reactive dyes. Daphnia magna was used to test the toxicity of the raw and biologically treated effluent. The raw wastewater toxicity was removed using Fenton’s process, chemical coagulation using FeSO4 and ozonation. In the second stage, the performance of Fenton’s process to remove the synthetic dyes( Remazol Black 5 and Remazol Red) was investigated. Based on the previous studies, the removal of COD and color from synthetic solutions is higher than the actual wastewater. When a fenton process is applied to synthetic solution, color was observed >99% and 84-96% for COD. But the removal from a real wastewater for colour ranged between 87-94%, and 57-82,4% for COD . The inorganic coagulant, FeSO4 used in the treatment of textile industry wastewater with chemical prilicipitation was, the most effective in terms of color removal where alum and FeCl3 did not provide high color removal efficiency. Applying ozonation method to remove color from actual wastewater provided good efficiency, in turn COD removal was not proved more than 40% . All pretreatment tecniques performed the toxicity removal in the effluent. In conclusion, conisidiring ecotoxicological prevention, it is recommended that the color parameter has to be concerned as a wastewater discharge standard with too.