Halat Ömrüne Etki Eden Parametrelerin Teorik Ve Deneysel Olarak İncelenmesi

Abstract

Bu çalışmada, makaralar üzerinde eğilme yorulmasına maruz çelik tel halatların ömürlerine etki eden parametreler teorik ve deneysel olarak incelenmiştir. Çekme yükünün, halatların beraberce kullanıldığı makaraların çaplarının, halat tipinin ve dönme hızının çelik tel halatların eğilme yorulma ömrüne etkilerinin tespit edilebilmesi için deneysel çalışmalar yapılmış ve halat kopma ömrü, servis dışı bırakma ömrü ve yüzde uzamalar tespit edilmiştir. Bununla beraber, halatların çalıştırılmaları sırasında meydana gelen aşınma, iç ve dış tel kırıkları gibi parametrelerin yanı sıra halatın imalatı sırasında veya yanlış kullanımı nedeniyle oluşan yetersiz yağlanma sorunu ve halatın kangal üzerinden açılması veya işletmeye alınışındaki yanlışlıklar nedeniyle oluşan bükülmenin halat eğilme yorulma ömrüne etkilerinin tespiti için eğilme yorulma testleri yapılmıştır. Dönme hızına bağlı halat üzerinde oluşan sıcaklıklar ölçülmüştür. Feyrer denklemleri kullanılarak teorik halat eğilme yorulma ömür hesaplamaları yapılmış ve deneysel sonuçlarla karşılaştırılmıştır. Regresyon analizi yapılarak teorik halat kopma ömür ve servis dışı bırakma ömür denklemleri elde edilmiştir.

In this study, parameters affecting to the lifetime of steel wire ropes which are subjected to bending over sheaves fatigue have been investigated. Experimental studies have been done to determine effects of tensile load, sheave diameters, type of rope and rotation speed to the bending fatigue and rope breaking lifetimes, discard lifetimes and percentage strains have been determined. In addition bending fatigue tests have been done to determine effects of some parameters to the rope lifetime such as kink which forms because of wrong opening of rope from coil or wrong installations of ropes to the system, insufficient lubrication which forms because of wrong use of rope or during manufacturing, abrasive wear, internal and external wire breaks that form during operation. Temperatures on rope occurred by rotation speed have been measured. Theoretical rope bending fatigue lifetime calculations have been done by using Feyrer’s equations and theoretical results have been compared by experimental results. Theoretical rope breaking lifetime and discard lifetime equations have been derived by performing regression analysis.