Metin İşleme: Soru Soran Bir Sistem Tasarımı

Abstract

Günümüzde metin işleme ve anlama tabanlı yapay zeka uygulamaları gün geçtikçe, artan bir şekilde rağbet görmeye başlamıştır. Bunun en temel nedeni, bilgiye olan ihtiyacın daha da artması, dolayısıyla da bilgiye daha hızlı erişme gereksinimin doğmasıdır. Soru soran sistemler ise, yeni gelişmekte olan sistemlerdir ve bu tez çalışmasının ana konusunu oluşturmaktadır. Bu sistemlerin en yaygın olarak kullanılabileceği alan, eğitim alanıdır. Şu an doğal dil işleme sistemlerinin geldiği noktaya bakıldığında, henüz ilköğretim seviyesindeki öğrencilere yönelik sistemler geliştirilebilmektedir. Bilgisayar, öğretmenin girdiği metinle ilgili öğrencilere soru sorabilmekte ve öğrencilerin okuduğunu anlama düzeyleri bu şekilde kontrol edilebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, kullanıcı tarafından bilgisayara verilen metinle ilgili bilgisayar tarafından sorular üretilmesini sağlamaktır. Uygulamanın ilk aşamasında metindeki cümleler öğelerine ayrılmakta ve Prolog önermelerine dönüştürülmektedir. Daha sonraki aşamada, bu Prolog önermelerinden sorular üretilip kullanıcıya sorulmakta ve kullanıcının yanıtları kontrol edilmektedir.

These days, the applications about text processing and understanding have started attracting attention. The main reason of this is, the increasing need of information and the need of accessing to information more quickly. Question asking systems are newly developped systems and they are the main subject of this thesis. These systems can be used most widespreadly in education area. That is possible to develop systems which are for just primary school students if looking at the place we are present at text processing and question asking systems. In these systems, the teacher inputs a text to computer, and then computer asks questions about the input text. In this way, the text understanding level of the student can be compared. This study has been developed in the research area of Artificial Intelligence (AI), Natural Language Processing (NLP). The goal of the study is to produce some questions about a text given to computer by the user. In the first part of the study, the text given is parsed into its elements and translated to Prolog predicates. In the second part of the study, some questions are represented to user by analysing the Prolog predicates, and answers received from the user are examined.