İslami Geometrik Örüntü Türetimi Amaçlı Bir Biçim Grameri Modeli

Abstract

Bu tez çalışması, çokgen ve çok kollu yıldız geometrilerinin biçim gramerini irdelemekte, beşgen ve ongenlerin İslami geometride sahip oldukları özel durumları değerlendirerek varolan yüzlerce yıllık İslami geometrilerden, bir uzman sistem yardımıyla yeni geometrik örüntüler türetmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, İslami geometrilerin sahip oldukları tüm özellikleri ele alınarak çok kollu yıldızların ve çokgen biçimlerin oluşum ve türetim yapıları sunulmakta, yeni oluşacak örüntüler için şablon geliştirilmektedir. Şablondan türeyen alternatifleri hızlı elde etmek amacıyla geliştirilecek uzman sistemin altyapısını oluşturacak bir biçim grameri modeli sunulmaktadır. Önerilen biçim grameri modeli yardımıyla aynı tasarım diline ve başlangıç şekline sahip ve aynı kural kümeleri ile türetilen farklı ürünler elde edilebildiği görülmektedir. Bu çalışma, bir tasarımın biçim grameri çalışması ile daha geniş bir kapsamda ele alınabileceğini ve aynı karakteristik özelliklere sahip yeni tasarımlarla çoğalabileceğini göstermektedir.

This study is considering the shape grammars of the polygons and poly-pointed star patterns, evaluating the special features of pentagons and decagons in Islamic art, aiming generation of new patterns that have the similar characteristics of the geometric patterns in Islam with help of an expert system. In this context, it is given the structures and generation of the Islamic geometries and a design template is developed for new generated patterns. The shape grammar model, presented to get the results quickly and easily, developed the substructure of an expert system, which will be designed and built in the future. This study helps to realize that different final products can be formed from the shapes, which have the same design language and same initial shape applying the same rule schema. It is clarified that a design can be handled in a wider perspective in the context of shape grammars and reproduced by new designs with same genetic features.