İğneada Koruma Alanının Arazi Örtüsü/Arazi Kullanımının Zamana Bağlı Değişiminin Markov Zincirleri İle Modellenmesi

Abstract

Oz Bu calismada, dogal alanlar icin risk olusturan kentlesmenin ve dogal alanlardaki degisimin zamansal gelisiminin izlenmesi, ileriye yonelik olarak bir gelisim modeli olusturulmasi amaclanmistir. Calisma bolgesi olarak secilen Igneada Koruma Alani ekolojik acidan hassas, cok sayida flora ve fauna icin habitat alani olma ozelligi tasiyan, sadece Turkiye icin degil, dunya olceginde onemli bir ekosistemdir. Kaynaklarin verimliliklerinin ve koruma-kullanma dengesinin saglanmasi, ekosistemin gelecegi acisindan buyuk onem tasimaktadir. Bu amacla, alanin karakteristiginin belirlenmesi, zaman icerisindeki degisimi ve degisimin ne yonde oldugunun belirlenmesi gerekmektedir. Calismada 1984, 1990, 2000 ve 2010 tarihli Landsat 5 TM uydu goruntuleri kullanilarak arazi ortusu ve kullanimlari hazirlanmistir. Bu arazi ortusu/kullanim verileri calismanin modelleme kisminda referans veri olarak kullanilmistir. Bolgenin gelecekte nasil sekilleneceginin tahmini icin; Markov zincirleri yontemine dayali Stokastik Markov Modeli (ST_Markov), Hucresel Ozisleme Tabanli Markov Modeli (CA_Markov) ve Cok Katmanli Algilayicili Yapay Sinir Agi ile Calisan Markov Modeli (MLP_Markov) modelleri kullanilmis ve test alani 2010 yili icin modellenmistir. Mevcut 2010 yili arazi kullanimi ile 2010 yili icin elde edilen model sonuclari karsilastirilmis, en yuksek dogrulugun Hucresel Ozisleme Tabanli Markov Modeli (CA_Markov) ve Cok Katmanli Algilayicili Yapay Sinir Agi ile Calisan Markov Modeli (MLP_Markov) modelleri ile elde edildigi tespit edilmistir. MLP_Markov modeli’nin alansal degerlendirme bakimindan daha yuksek dogruluk vermesi, cok degiskenli olmasi ve degisimin dinamik oldugu alanlarda kullanildiginda daha verimli sonuclar vermesi nedeniyle 2030 yili modellemesi icin tercih edilmis ve sonuclar sunulmustur.