Doğal Işığın Hacim İçinde Etkin Kullanımını Sağlayan Düzeneklerin İstanbul İklim Koşulları Altında İncelenmesi

Abstract

Yapılan çalışmada, İstanbul Teknik Üniversitesi Ayazağa Kampüsündeki Elektrik-Elektronik Fakültesi’ ndeki test odasında bulunan Işık Rafı Sisteminin, İstanbul iklim koşullarında değerlendirmesi yapılmıştır. Işık rafı sistemi, pencerelerin üst bölümlerine monte edilen, içerisinde hem doğal ışık yansıtıcılarını hem de yapay ışık kaynaklarını barındıran bir sistemdir. Doğal ışık yansıtıcıları, pencerenin üst bölümünden gelen ışığı tavana yansıtıp, doğal ışığı tavandan hacmin daha derin bölgelerine iletmektedir. Sistemin içinde yer alan yapay ışık kaynaklarının ışıkları da benzer bir yöntemle endirekt olarak çalışma düzlemine erişmektedirler. Böylece sağlanan endirekt aydınlatma çalışma konforunu, özellikle de içinde bilgisayarlar ile çalışılan ortamlarda olumlu etkilemektedir. Ayrıca ışık rafı sistemi, pencerelerin üst bölümlerini kapattığından, direkt kamaşma olayının da önüne geçilmiş olmaktadır. Işık rafı sistemindeki lambalar loşlaştırılabilir elektronik balastlarla donatılmışlardır. Ayrıca bir kontrol sistemi (EIB - European Instabus System), devreye bağlı olan bileşenlerin birbirleri ile haberleşmelerini sağlamakta ve bunları çalıştırmaktadır. Böylece kurulan sistem, doğal aydınlatmadan faydalanarak, yapay ışık kullanımını optimize eden bir sistem halini almaktadır. Amaç, çalışma düzleminde istenen aydınlık düzeyine ulaşmak için, mevcut doğal ışığın, yapay ışık ile desteklenmesidir. Bu çalışmada, referans oda ve test odasından toplanan verilerin incelenmesiyle elde edilen sonuçlar yer almaktadır. Hacim içindeki ışığın homojen dağılımı ile kullanıcı memnuniyeti artmıştır ve daha konforlu bir çalışma ortamı sağlanmıştır.

Intelligent daylight utilisation in buildings by using innovative daylighting systems in combination with daylight responsive control of electric lighting positively affects both human response and cost evaluation of the lighting system, and increases energy efficiency. These positive results will be achieved only by the optimal selection of suitable daylighting systems according to the geographical location, climate and as a consequence of these the daylight climate. It is important to choose the right system for the geographical and local conditions of the building. If the innovative daylighting system is not appropriate for the geographical location, the efficiency of the system will not satisfy the expectations. Test and reference rooms are set up at the Technical University of Istanbul, in the building of Electrical and Electronics Faculty on the third floor, facing south. Light Shelf System is mounted in the test room in the upper part of the window system. It consists of daylight and artificial light reflectors. Daylight reflectors reflect the daylight coming from upper part of the window system to the ceiling and the daylight reflected from the ceiling reaches the inner parts of the room. The artificial light sources in the Light Shelf System illuminate the room, reflecting the artificial light to the ceiling in a similar way. Since the Light Shelf System covers the upper part of the system, direct glare is prevented. In this study, Light Shelf System is examined under the geographical and climatic conditions of İstanbul. Data acquired from the test and the reference room is evaluated.