Havacılıkta emniyet yönetimi ile ilgili icao mevzuatı ve Türkiye'deki uygulaması

Abstract

Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO) standartları ve tavsiye edilen uygulamalarının (SARPs) ülkeler tarafından yeknesak bir şekilde uygulanması, Uluslararası Sivil Havacılık Sözleşmesi'nin (Şikago Konvansiyonu) temel ilkesidir ve emniyetli bir küresel havacılık sisteminin temelini oluşturur. ICAO'nun yönettiği uluslararası havacılık standartlarını içeren ve Şikago Konvansiyonu'nun eki olan 19 adet dokümanın en yenisi 2013 yılında kabul edilen 19 numaralı Ek olup, Emniyet Yönetimi adını taşımaktadır. Ek 19 - Emniyet Yönetimi (Annex 19 – Safety Management), Devletlerin havacılık emniyet risklerini kendi hizmet sağlayıcıları ile koordinasyon içerisinde yönetebilmelerinde ICAO tarafından kendilerine destek olmak amacıyla yayınlanmıştır. ICAO'nun emniyet yönetimi ile ilgili söz konusu gereklilikleri, havacılık emniyet performansını küresel olarak artırmak için proaktif bir stratejinin sürekli gelişimini desteklemektedir. Bu proaktif emniyet stratejisinin temeli, emniyet risklerini sistematik olarak ele alan Devlet düzeyinde bir Devlet Emniyet Programı (SSP – State Safety Programme) ile hizmet sağlayıcılar düzeyinde ise Emniyet Yönetim Sistemleri (SMS – Safety Management Systems) kurulmasına ve uygulanmasına dayanmaktadır. Bu kapsamda, bu tezde ilk olarak emniyet yönetiminin ne olduğu, emniyet yönetimi yaklaşımının nasıl ortaya çıktığı ve hangi gelişim süreçlerinden geçtiği, emniyet yönetiminin neden gerekli olduğu, emniyet yönetim sistemlerinin diğer yönetim sistemleriyle etkileşimi ile emniyet kültürü gibi havacılıkta emniyet yönetimiyle ilgili temel bilgiler verilmiştir.