Hafif Raylı Sistemlerde Köprü ve Balastsız Hat Geçiş Bölgelerinin Örnek Bir Çalışma ile İncelenmesi

Abstract

Demiryollarinda acik hat ile kopru/viyaduk yapisi arasindaki gecis bolgeleri; demiryolu yapisinin aniden degistigi bolgelerdir. Bu degisim sebebiyle zemin oturmalari, ustyapi ve altyapi bozulmalari ve yuksek maliyetli bakim ihtiyaclari ortaya cikmaktadir. Demiryolu kopruleri genellikle derin temellere sahip, minimum duzeyde oturma yapan, stabil ve rijit yapilardir. Ancak yaklasim bolgeleri dolgu zeminde bulunur ve tekrarlayan tekerlek yukleri ile daha yuksek miktarda dusey seviye degisimine ugrarlar. Gecis bolgesinde karsilasilan en onemli problem bu ani seviye degisiminin yarattigi dinamik yukleme etkisidir. Demiryolu hatlarinda rijitlik degisimlerinin mumkun oldugunca yavas ve kademeli olmasi istenmektedir. Aksi durumda hem yolculuk konforu, hem de demiryolu alt ve ustyapisi olumsuz yonde etkilenecektir. Olusan deformasyonlar zamanla agir bakim maliyetlerine donusecektir. Gecis bolgelerinde, ozellikle dogal zeminin cok stabil olmadigi durumlarda, bu rijitlik degisimine siklikla rastlanmaktadir. Demiryolu gecis bolgelerinde karsilasilan sorunlar ile ilgili alinan onlemler iki ana kisimda incelenmektedir. Bunlardan birincisi altyapida ve zemin elemanlarinda alinan onlemlerdir. Bu makalede gecis bolgesinde karsilasilan sorunlar ve cozum yontemleri anlatilmistir. Bununla beraber, kullanilan en yaygin iki yontem (teknik blok ve yaklasim plakasi uygulamasi) sonlu elemanlari analizi ile irdelenerek sagladigi faydalar arastirilmistir. Calismada, hicbir iyilestirme yontemi uygulanmayan durumlarda olusan oturmalar belirlenmistir ve iyilestirme yontemleri uygulandiktan sonraki degerler ile karsilastirilmistir. Sonuc olarak kullanilan yaklasim plakasi ve teknik blok yontemlerin zemin oturma egilimini engellemeye yonelik ciddi bir katki yaptigi ve hattaki seviye degisimlerini istenen duzeyde tutmaya yardimci oldugu gozlemlenmistir.