Askeri Açıdan Denk Olmayan İki Ülke Savaşının Oyun Teorisi ile Modellenmesi

Abstract

Bu çalışmada, askeri açıdan biri güçlü diğeri zayıf olan iki ülke arasında yaşanan maddi ve manevi kayıplara neden olan savaşa dönüşmüş bir uluslararası çıkmazı matris girdili matris oyunları kullanarak modelledik. Modelimizi kurmak için ilk olarak geçmişte ve günümüzde yaşanan ve savaş durumuna dönüşen uluslararası olayları inceledik. Elde ettiğimiz bilgiler ışığında çalışmada sunacağımız oyunun senaryosunu detaylı bir şekilde açıkladık. Sunduğumuz senaryoya göre oyunumuzu üç farklı matris oyuna dönüşebilecek bir matris girdili matris oyunu şeklinde modelledik. Oluşturulan modele göre yaşanan aktif savaş durumu, ateşkes durumuna veya savaşa devam etme durumlarına dönüşmektedir. Ateşkes durumunda oyun biter-ken, savaşa devam etme durumunda ise oyun işgal edilen yerleri tut veya de facto duruma geri dön şeklinde yeni bir matris girdili matris oyununa dönüşmektedir. De facto sınırlara dönülmesi durumunda ortaya çıkan bu oyun sona ererken, işgal edilen yerlerin tutulması durumunda ise savaşan bu iki ülkenin savaş stratejilerinin belirleneceği yeni bir oyun ortaya çıkmaktadır. Oluşan bu son oyunda ise ülkelerin savunma veya saldırı durumlarından birine geçeceği stratejiler arasından seçim yapmaları gerekmektedir ve bunun sonunda savaşın son durumu belirlenmektedir. Böylece içinde üç farklı oyun içeren matris girdili matris oyun modelinin her bir durumunu ayrı ayrı ele alıp, çözümlerini elde ederek gerçek problemin çözümüne ulaştık ve senaryodaki ülkelerin kriz durumunda ülke menfaatlerini koruyabilecekleri en ideal stratejileri belirledik. Böylece iki ülke arasında yaşanan bir savaşı oyun teorisi kullanarak modelledik ve sonuçlarını sunduk.