Türkiye’nin sağlık göstergelerinin bölgesel ve uluslararası karşılaştırma perspektifinden değerlendirilmesi

Abstract

Kalkınma 1970’li yıllardan itibaren artan bölgesel ve gelir eşitsizlikleri ile birlikte salt ekonomik büyümenin ötesinde çok boyutlu ve temelinde insanın yer aldığı bir kavram olarak tanımlanmaya başlamıştır. Temel insan haklarından biri olan sağlık, kalkınmanın da temel şartlarındandır. Çalışmada, 2010-2018 döneminde Türkiye’de İBBS 1 düzeyinde TÜİK ve Sağlık Bakanlığı’ndan derlenen kişi başı gelir seviyesi ile seçilen temel sağlık göstergeleri verilerinin betimsel analizi yapılmıştır. Analizler, Türkiye’de bölgesel gelir düzeyleri ile sağlık eşitsizlikleri arasında paralellikler olduğuna, kişi başı gelir düzeyi düşük bölgelerin çeşitli sağlık göstergelerinde de daha düşük performans gösterdiklerine işaret etmektedir. Çalışmada ilaveten Türkiye’nin 2018 yılında sağlık göstergelerindeki durumu, orta-üst ve üst gelir grubu ülkeler, OECD ve Avrupa Birliği ile karşılaştırılmıştır. Uluslararası karşılaştırmalar Türkiye’de temel sağlık göstergelerinde 2000’li yıllardan itibaren kaydedilen ilerlemeye rağmen kat edilmesi gereken bir mesafe olduğunu göstermektedir. Çalışmanın bulguları, karar alıcılara sağlık alanında bölgesel eşitsizliklerin giderilmesi ve Türkiye’nin diğer ülkelere göre durumunun iyileştirilmesi için hedeflerin belirlenmesi açısından ışık tutmaktadır.