Usûlü’s-siyâga = Top döküm yöntemleri

Abstract

İstanbul Teknik Üniversitesi’nin mühendislik alanlarındaki yüksek teknik standardın oluşumundaki çabalarının bugüne yansıyan başarılı verimlerinin elde edilmesi, iki buçuk asırlık uzun bir tarihsel serüvene dayanır. 18. yüzyıldan günümüze savunma teknolojilerinin gelişiminde ülkemizin yetiştirdiği nitelikli mühendis ve bilim insanlarının yadsınamaz katkıları vardır. Bu katkıların hizmet ettiği ortak birikim, ülkemizin zengin bilim tarihini inşa etmiştir. Bu bağlamda, geçmişten günümüze hem ülkemizde hem dünyada bilimin gelişimini tetikleyen her bir ilmî yayının gün yüzüne çıkarılması büyük bir önem taşımaktadır. Başhoca İshak Efendi’nin, Mühendishâne’nin başına getirildikten kısa bir müddet sonra kaleme aldığı Usûlü’s-Siyâga, savunma teknolojileri alanındaki tarihsel devamlılığı anlamak açısından önemli bir eserdir. Yüzyıllarca Tophane-i Âmire bünyesinde top imalatı yapan Osmanlı Devleti’nin, köklü birikimine yeni bir katkı sağlamak amacıyla yazılan bu eser, top üretiminde kullanılan madenlerin niteliği, top döküm işlemlerinde karşılaşılan problemlerin çözümleri ve imalatın püf noktaları gibi konuları devrin bilim camiasının istifadesine sunar. Eserin trankripsiyonlu tam metnini içeren bu çalışma, okura dönemin tarihsel ve sosyal arka planı içerisinde bilimsel faaliyetlerin teşekkül süreçleri üzerine düşünme imkânı veriyor.